İklim değişikliğinin etik boyutları çerçevesinde uyum ve uyum etiği

Standartlar ürünlerin, süreçlerin, eylemlerin, insanların değerlendirilmesi için üretilen ölçütlerdir. Devletlerin, işletmelerin, uluslararası organizasyonların, toplumların ve bireylerin kendi standart oluşturma metotları bulunmaktadır. Yaşam ve yaşama ilişkin her alanda standartlar bulunmaktadır. Birey ve davranışı üzerine hazırlanmış en eski standartlardan birisi de etiktir. Etik, binlerce yıldır çeşitli alanlardaki düşünürler tarafından üretilmektedir. Günümüzde etik standart belirleme çalışmaları sadece filozoflar tarafından gerçekleştirilmemektedir. STK'lar, üniversiteler, devletler ve hatta uluslararası örgütler de bu alanda çalışma yapmaktadır. İklim değişikliği gibi küresel bir problem karşısında, ekonomi ve politikanın aşamadığı duvarlar ve sorunlar olduğu bir gerçektir. Siyasetin ve ekonominin gerilimi ve mücadeleci ruhuyla bağlı olmadığı için, etiğin sınırları aşması ve küresel bir birleşme noktası oluşturması görece daha kolaydır. İklim değişikliği ve yarattığı küresel sorunlara karşı küresel bir çözüm arayışı, insanlığı zorunlu olarak etiğe götürmektedir. Sonuçta devletleri de kapsayan ölçekte etik standartlar oluşturulduğu görülmektedir. İklim değişikliği dünyanın hemen her noktasında farklı sonuçlar doğurmakta ve bu nedenle kazananlar ve kaybedenler yaratmaktadır. Bu durum da, kendiliğinden iklim değişikliğini bir etik sorun alanı haline getirmektedir. Bununla birlikte iklim değişikliği gibi çok boyutlu bir sorunu etik açıdan ele almanın oldukça zorlayıcı bir çaba olduğu da görülmektedir. Bu tezde iklim değişikliğine etik boyutu açısından bakılmakla birlikte; başarılı bir iklim politikası için ekonomi, sağlık, adalet, siyaset ve benzeri pek çok farklı bakış açısı ile entegre bir yaklaşım geliştirilmesi gerektiği de açıktır. İklim değişikliği, insanlığın görmezden gelemeyeceği ve etkilerinden kaçınamayacağı bir büyüklüğe ulaşmıştır. Bu nedenle yalnızca emisyon azaltmak ve yutakları arttırmakla yetinmek olanaksızdır. İklim değişikliğinden doğan büyük çevresel sorunlara karşı uyum standartları geliştirmek, bir zorunluluk halini almıştır. İklim değişikliğine karşı nasıl uyum sağlanacağı konusunda farklı yaklaşımlar bulunmakla birlikte; uyumun etik standartlarının da belirlenmesi gerekmektedir. Bu çalışmanın amacı; iklim değişikliğine uyumu etik çerçevede analiz etmektir. Çünkü iklim değişikliği; insanlığın etik geleneklerine meydan okumaktadır. Binlerce yıllık toplumsal kurumları ve yaşam tarzlarını temelden sarsmaktadır. Gündelik alışkanlıklarımızdan uluslararası ilişkilere kadar her ölçekte varlığını hissettirmektedir. Ayrıca oldukça karmaşık, çelişkili, zorlayıcı ve dönüştürücü bir süreçtir ve tüm yaşamları etkilemektedir. Böyle bir süreci tecrübe etmek zorunda kalan insanlığın, uyum sağlamak için nasıl bir yol izleyeceğinin etik açıdan ele alınması bir zorunluluktur. Çünkü etik dikkate alınmadan böyle bir problemle yüzleşmek büyük hatalar yapılmasına neden olabilecek; istenmeyen koşullarda yaşayan insanların daha kötü duruma düşmesine, uyumsal kapasitenin boşa harcanmasına, uyum nedeniyle yapılan çalışmaların uyumsuzlukla sonuçlanmasına neden olabilecektir. İklim değişikliğine uyumun etik bağlamda incelenmesi, ülkemiz akademik yazınında yeterince ele alınmış bir çalışma konusu değildir. Bu açıdan tez, daha önce incelenmemiş bir alana ışık tutmaktadır. Çalışmanın ayrıca, bu alanda daha sonra yapılacak olan araştırmalara kılavuzluk edeceği düşünülmektedir.