İlköğretim 1-3. sınıf öğrencileri için hazırlanan öyküleyici çocuk kitaplarının nitelik yönünden değerlendirilmesi

Okul çağı çocuklarının bilişsel, duyuşsal ve dil becerilerinin geliştirilmesinde kitapların önemli bir rolü olduğu bilinmektedir. Bu kitaplar eğitici olduğu kadar eğlendirici de olmalıdır. Çocuğa okuma alışkanlığı ve kitap sevgisi kazandırmak için kitapların ilgi çekici olması, okurken çocuğu sıkmaması gerekir. Günümüzde önemi giderek artan çocuk edebiyatı alanında birçok yayınevi çeşitli kitaplar yayınlamaktadır. Çok sayıda basılan kitaplardan çocuğa uygun olanını seçmek oldukça zorlaşmıştır. Bu konuda herhangi bir denetleme kurumunun olmaması da nitelikli ve niteliksiz eserlerin bir arada olmasına neden olmuştur. Bu çalışma piyasada bulunan kitaplarda aranması gereken özelliklerin belirlenmesi açısından önemlidir.Bu araştırmada ilköğretim 1-3. Sınıf öğrencileri için hazırlanan çocuk edebiyatı eserlerinin içerik, resimleme ve fiziksel özellikleri bakımından durum tespitinin yapılması ve çocuk kitaplarının temel değerleri işleme sıklıklarının belirlenmesi amaçlanmıştır.Bu kapsamda rastgele örnekleme yoluyla hikâye, masal ve roman türlerinde elli adet çocuk kitabı seçilmiştir. Araştırmanın yöntemi nitel araştırma yöntemlerinden doküman incelemesi olarak belirlenmiştir. Verilerin analizinde frekans ve yüzde kullanılmıştır. Araştırma verileri araştırmacılar tarafından geliştirilmiş olan ?Çocuk Kitaplarını Değerlendirme Ölçeği? ve ?Değer Kontrol Listesi? ile elde edilmiştir.Araştırma sonuçlarına göre incelenen elli adet çocuk kitabının kapak(4,49), cilt(5), kâğıt(5), sayfa düzeni(4,05), harf büyüklüğü(4,64), resim(3,80) gibi görsel tasarım özelliklerinin belirlenen ölçütlere uyduğu görülmüştür. Konu/tür(4,54), kurgu(4,76), ileti (4,24), karakter (4,49), zaman(5), yer(4,96), dil ve anlatım(4,98), söz varlığı(4,97), söz sanatları(4,66) gibi içerik özelliklerine bakıldığında örnekleme alınan kitapların belirlenen niteliklere uygun olduğu sonucuna varılmıştır.Günümüzde önemi oldukça artan karakter eğitimine dair kitaplarda işlenen değerler de incelenmiştir. Bu incelemenin sonucunda en çok işlenen ilk üç değerin sevgi, saygı ve yardımseverlik olduğu görülmüştür.Anahtar Kelimeler: Çocuk edebiyatı, okuma alışkanlığı, okuma sevgisi, görsel tasarım, içerik özellikleri.