İlköğretim 5. sınıf sosyal bilgiler ders programı hedeflerinin gerçekleşme düzeyinin çeşitli değişkenlere göre incelenmesi

VI ÖZET Bu araştırmanın amacı, ilköğretim 5. sınıf Sosyal Bilgiler dersi hedeflerinin gerçekleşme düzeyini saptayarak, öğrencilerin cinsiyetleri, devam ettikleri okulun sosyo-ekonomik düzeyi üe öğretmenlerin cinsiyetleri, meslekteki hizmet süresi, mezun oldukları okul türü, sınıfı okutma süreleri, yaşları, etkili öğretmen davranışlarını gösterme dereceleri değişkenlerinin hu hedeflerin gerçekleşme düzeyine etkisini incelemektir. Tarama modelinde betimsel bir çalışma olan bu araştırmanın verileri, araştırmacı tarafından geliştirilen "İlköğretim 5. Sınıf Sosyal Bilgiler Programının, Bilişsel Alan Hedeflerinin Gerçekleşme Düzeyini Belirlemeye Yönelik Başarı Testi", "Öğretmen Etkililik Düzeyini Belirleme Ölçeği" ve "Kişisel Bilgi Formu" kullanılarak toplanmıştır. Araştırmanın uygulaması 2001-2002 öğretim yılı içinde gerçekleştirilmiştir. Örneklem, alt, orta ve üst sosyo-ekonomik düzeydeki okullarla özel okullardan seçilen 28 okula devam eden 1233 5. sınıf öğrencisi üe bu öğrencileri okutan 37 sınıf öğretmeninden oluşmaktadır. Verilerin çözümlenmesinde Excel ve SPSS programlarından yararlanılarak aritmetik ortalama, standart sapma ve yüzde dağılımları hesaplanmış, t istatistiği, faktör, varyans, korelasyon ve güvenirlik analizleri yapılmıştır. Araştırmanın sonucunda, ilköğretim 5. sınıf Sosyal BilgUer dersi hedeflerinin kısmen gerçekleştiği ve bunun öğrenci cinsiyetine göre anlamlı bir fark göstermezken, öğrencilerin devam ettikleri okulun sosyo-ekonomik düzeyine, öğretmenin cinsiyetine, meslekteki hizmet süresine, mezun olduğu okul türüne, sınıfı okuttuğu yıl süresine ve yaşına göre anlamlı olarak farklılaştığı görülmüştür.vn Öğrenci değerlendirmelerine göre öğretmenin etkililik derecesi ile hedeflerin gerçekleşme düzeyi arasındaki ilişkinin pozitif yönde ve anlamlı olduğu görülmüştür. Araştırma sonucunda, yukarıda özetlenen bulgulara dayanarak İlköğretim 5. sınıf Sosyal Bilgiler dersine ilişkin hedeflerin gerçekleşme düzeyinin yükseltilmesine ve bu alanda çalışma yapacak araştırmacılara ilişkin bazı önerilerde bulunulmuştur.