İlköğretim düzeyindeki seçmeli derslerin seçim kriterlerinin öğretmen ve okul yöneticisi görüşlerine göre değerlendirilmesi

Bilim ve teknoloji açısından hızlı gelişmelerin gerçekleştiği bir çağda yaşamaktayız. Bu hızlı değişim birçok alanda olduğu gibi eğitim alanında da bazı değişimleri zorunlu kılmış, sektörlerin beklentilerine uygun bireyleri teknolojik gelişmelere göre yetiştirmek eğitim kurumlarının başlıca sorunları arasında yer almıştır. Eğitim kurumları bu görevleri ders içi ve ders dışı faaliyetler yoluyla gerçekleştirmeye çalışmaktadırlar. Derslerin veriliş biçimleri dikkate alındığında ise zorunlu ve seçmeli dersler olmak üzere iki boyutta yapılan çalışmalar ile bireyler yaşama hazır hale getirilmeye çalışılmaktadır. Eğitim sistemimizde zorunlu derslerin yanında demokratik anlayışa uygun seçmeli derslerin bulunması bu düşünceyi desteklemektedir. Seçmeli derslere ilişkin bir diğer düşünce öğrencileri hayata hazırladığı; ilgi ve yeteneklerini ortaya çıkarmada faydalı olduğu yönündedir. Seçmeli dersler ortaokul seviyesinden başlayarak lisede ve üniversitede devam etmektedir. Bu derslerin özgürce seçimi ve verimli işlenmesi çok önemlidir. Uzman personel eksikliği, derslerin sürekli olarak değişmesi, araç-gereç sıkıntısı gibi nedenler seçmeli derslere yüklenen misyonun yerine getirilip getirilmediği gibi bir soruyu akla getirmektedir. Araştırma bu problem durumundan yola çıkılarak planlanmış, seçmeli derslere ilişkin bazı boyutlar öğretmen ve yönetici görüşlerine göre değerlendirilmiştir. Araştırma tarama modeline göre Elazığ ve Bingöl il merkezleri ve bu iki ilin bazı ilçelerin okullarında görev yapan 230 öğretmen ve 15 okul yöneticisi üzerinde yürütülmüştür. Araştırmada veri toplama aracı olarak Demirbaş (2008) tarafından geliştirilen "seçmeli derslerin seçim kriterlerinin belirlenmesi" anketi kullanılmıştır. Araştırma kapsamında ulaşılan bulgulardan birkaçı aşağıda verilmiştir. • Anket maddelerine yönelik öğretmen görüşleri cinsiyet değişkeni açısından incelendiğinde yapılan karşılaştırmalarda herhangi bir anlamlı farklılık gözlenmemiştir. • Okulların öğretim şekli değişkeni açısından yapılan karşılaştırmalarda ise yatılı ve ikili öğretim şekli arasında anlamlı fark görülmüş olup bu anlamlı fark yatılı okul öğretim şekli lehine gözlenmiştir • Öğretmenlere ve yöneticilere göre okuldaki araç-gereç, mekân eksikliği seçmeli derslerin yürütülmesinde öncelikli sorundur. • Öğretmenlerin okullarda seçmeli derslerin belirlenmesinde dikkate alınan faktörlere ilişkin görüşleri incelendiğinde; seçmeli derslerin belirlenmesinde birinci sırada "okulun imkânları" görüşü ağır basarken, yöneticilere göre bu "öğrenci istekleri" olarak belirtilmiştir. • Gerek öğretmenler gerekse okul yöneticileri tarafından birinci sırada tercih edilen derse girecek öğretmen seçiminde girilecek dersin "öğretmen branşına uygunluğuna" dikkat edildiği görülmektedir. • Ayrıca öğretmenlerin çoğunun branşı dışında seçmeli derslere girdiği belirlenmiştir. Anahtar Kelimeler: Seçmeli Dersler, ilköğretim, bilgi toplumu, eğitim, 4+4+4