İlköğretim fen ve teknoloji dersi 6. sınıf "Vücudumuzda sistemler" ünitesinin öğretiminde drama yönteminin öğrenci başarı, tutum ve motivasyonu üzerine etkisi

Eğitim-öğretim sisteminde gerçekleşen değişime paralel olarak; öğrencilerin pasif ve dinleyici konumunda oldukları bir öğrenme süreci yerine, ön bilgilerini kullanarak yeni bilgilerini oluşturdukları ve süreç boyunca aktif oldukları bir anlayış temel alınmaya başlamıştır. Bu anlayışta öğrencilerden; araştıran, sorgulayan, sorunların farkına varıp çözüm önerileri sunabilen, yaratıcı/eleştirel düşünme becerilerine sahip ve öz-güveni yüksek bireyler olmaları beklenmektedir. Ayrıca bu anlayışa göre öğretmenler; konuyu öğreten kişi olmaktan çok, öğrencileri öğrenmeye teşvik eden ve rehber konumunda olan bireylerdir. Bu bağlamda öğrenme sürecinde, öğretmen ve öğrenci rollerinde gerçekleşen değişimlere paralel olarak, fen ve teknoloji öğretim programında da yeni düzenlemelere gidilmiş ve 2005-2006 öğretim yılından itibaren kademeli olarak yeni fen ve teknoloji programı uygulanmaya başlanmıştır. Programda öğretmenin rehber ve öğrencilerin de öğrenme süreci boyunca aktif olduğu bir anlayış; yani yapılandırmacı yaklaşım temel alınmaktadır. Öğrencilerin sosyal etkileşim içinde ve ön bilgilerini kullanarak yeni bilgilerini oluşturdukları yapılandırmacı yaklaşımla birlikte, yeni yöntem, teknik ve stratejiler de önem kazanmaya başlamıştır. Yapılandırmacı yaklaşımla birlikte önem kazanan yöntemlerden biri de drama yöntemidir. Drama; günlük yaşamda yer alan herhangi bir olay, durum veya kavramın doğaçlama, pandomin, canlandırma, oyun gibi teknikleri kullanarak, kişilerin kendi deneyim ve yaşantılarıyla bağdaştırıp yaratıcılıklarına ve özgünlüklerine dayalı olarak yeniden oynanmaları veya canlandırılmalarıdır. Bu bağlamda drama; öğrencilerin başkaları gibi düşünme, işbirliği yapma, yaratıcılık, özgüven ve problem çözme becerilerini geliştirmekte, onların derse yönelik tutum ve motivasyonlarını olumlu yönde etkileyebilmektedir. Drama yöntemine öğretim programlarında yer verilmesinin, öğrencilerin hem bilişsel, hem duyuşsal, hem de psiko-motor becerilerinin gelişimi açısından faydalı olabileceği düşünülmektedir. Bu nedenle yapılan çalışmada; ilköğretim fen ve teknoloji dersi ?vücudumuzda sistemler? ünitesinde drama yöntemi kullanımının öğrencilerin başarı, tutum ve motivasyon düzeyleri üzerindeki etkisinin belirlenmesi amaçlanmıştır.Yapılan çalışmada; ön test-son test kontrol gruplu yarı deneysel desen kullanılmıştır. Çalışma; Manisa ili Demirci ilçesinde yer alan bir ilköğretim okulunda 2009-2010 eğitim-öğretim yılında öğrenim gören ilköğretim 6. sınıf öğrencileriyle gerçekleştirilmiştir. Araştırmada; deney grubunda 18 ve kontrol grubunda 18 olmak üzere 36 öğrenci yer almıştır. Deneysel uygulama; fen ve teknoloji dersi ?vücudumuzda sistemler? ünitesinde 22 ders saati boyunca devam etmiştir. Dersler; deney grubunda drama yöntemiyle desteklenen fen ve teknoloji öğretim programına, kontrol grubunda ise sadece fen ve teknoloji öğretim programına göre sürdürülmüştür. Araştırmada veri toplama aracı olarak ?başarı testi?, ?fen bilgisi tutum ölçeği? ve ?fen öğrenmeye yönelik motivasyon ölçeği? kullanılmıştır. Veri toplama araçları her iki gruba da, deneysel uygulama öncesinde ve sonrasında ön test-son test olarak uygulanmıştır. Ayrıca deneysel uygulama sonrasında deney grubunda yer alan öğrencilerle, drama yöntemine ilişkin yarı yapılandırılmış görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Çalışmadan elde edilen nicel veriler SPSS 17 programı kullanılarak analiz edilmiştir.Yapılan deneysel uygulama sonrasında; deney ve kontrol grubunda yer alan öğrencilerin üniteye ilişkin başarı puanları arasında anlamlı düzeyde bir farklılığın bulunmadığı anlaşılmıştır (p>.05). Fakat deney ve kontrol grubunda yer alan öğrencilerin deneysel uygulama sonrasında ?fen bilgisi tutum ölçeği? puanları (U=69.000, p<.05) ile ?fen öğrenmeye yönelik motivasyon ölçeği? puanları (U=78.500, p<.05) arasında anlamlı düzeyde fark söz konusudur. Bununla birlikte yarı yapılandırılmış görüşmelerden elde edilen bulgulara göre öğrenciler; drama yapmaktan hoşlandıklarını, drama yönteminin fen dersine olan tutumu/ilgiyi geliştirdiğini, arkadaşlık ilişkilerini arttırdığını ve drama sayesinde derslerin daha iyi/güzel/eğlenceli geçtiğini ifade etmişlerdir. Araştırmadan elde edilen bu bulgular yorumlandığında, fen ve teknoloji derslerinde drama yönteminin kullanılmasının öğrencilerin başarı, tutum ve motivasyon düzeyleri üzerinde olumlu etkiye sahip olduğu sonucuna varılmıştır. Bu sonuçlardan yola çıkarak, fen ve teknoloji öğretim programlarında ve derslerinde drama yöntemine daha fazla yer verilmesi gerektiği önerisinde bulunulabilir.