İlkokul 4. sınıf öğrencilerinin annelik değerine yükledikleri anlamların metaforlar aracılığıyla incelenmesi

Bu araştırmanın amacı ilkokul 4.sınıf öğrencilerinin annelik değerine yükledikleri anlamların metaforlar aracılığıyla incelenmesidir. Bu amaç doğrultusunda öğrencilerden annelik değeri ile ilgili düşüncelerini ifade eden bir resim yapmaları istenmiştir. Nitel yöntem esas alınarak yapılan bu çalışmada olgu bilim deseni kullanılmıştır. Çalışma grubunu Erzincan ili Üzümlü ilçesinde 2018-2019 öğretim yılında öğrenimine devam etmekte olan Ahıskalı ve Üzümlülü toplam 32 kız 32 erkek olmak üzere 64 ilkokul 4.sınıf öğrencisi oluşturmuştur. Verilerin analizinde içerik analizi yönteminden faydalanılmıştır. Verilerin toplanmasında öğrencilerin yaptıkları açıklamalardan yararlanılarak geçerlik ve güvenirlik düzeyi artırılmaya çalışılmıştır. Araştırma sonucunda ilkokul 4.sınıf öğrencilerinin annelik değerine yükledikleri anlamlara yönelik yaptıkları resimler sahip oldukları ortak özellikler bakımından kavramsal kategorilere ayrılmıştır. Sonsuz sevgi kaynağı olma, anneye özgü olma, bağlılık kaynağı olma, öz bakım/ güvenlik/ ihtiyaç giderici olma, aileye özgü olma ve emek/özveri/ fedakâr olma şeklinde altı kavramsal kategori belirlenmiştir. Bu kavramsal kategoriler cinsiyet, kardeş sayısı, akademik başarı durumu, anne meslek durumu gibi değişkenlerine göre incelenmiş ve bu değişkenlere göre metaforlar arasında benzerlik/ farklılık olup olmadığı gözlenmiştir. Kavramsal kategorilerde cinsiyet değişkenine göre benzerlik olduğu sonucuna varılmıştır. Öğrencilerin annelik değerine yükledikleri anlamlara ilişkin yaptıkları resimlerin sırasıyla en çok sonsuz sevgi kaynağı olma, anneye özgü olma ve bağlılık kaynağı olma kategorilerine ait oldukları bulunmuştur. Yapılan açıklamalar ve resimler arasında paralellik olduğu görülmüştür. Elde edilen bulgular ışığında öğrencilerin annelik değerine yönelik uygun metaforlar geliştirdikleri ve bunları doğru bir şekilde resimsel anlatımla ifade ettikleri ortaya çıkmıştır. Öğrencilerin annelik değerini en çok koşulsuz sevgi ile ifade ettikleri sonucuna ulaşılmıştır. Anahtar Kelimeler: Aile, Değerler Eğitimi, Annelik, Annelik Değeri