İmalat sektöründeki işletmelerin finansal performansının panel veri analizi ile incelenmesi: BİST'te bir uygulama

İşletmeler faaliyetlerine devam edebilmek ve büyümek için belirli seviyede kâr elde etmek zorundadırlar. Yönetimin başarısı, hissedarların memnuniyeti ve yatırımcıların ilgisini çeken önemli faktörler kârlılığı ifade etmektedir. İmalat sektöründe faaliyet gösteren şirketler içinde kârlılığın önemli bir yeri vardır. Şirket kârlılığını belirleyen faktörlerin araştırılması, zaman içinde çeşitli bilimsel alanlar tarafından ilgi duyulmaya başlanılmış ve incelenmiştir. Bu kapsamda tez çalışmasında, Türkiye’de faaliyet gösteren ve BIST’de işlem gören 130 imalat firmasının 2014-2024 yılları arasındaki verileri üzerinden panel veri analizi yapılmış ve sonuçları her alt sektör için karşılaştırılmalı olarak incelenmiştir. Çalışmada Bağımlı değişken olarak finansal performans göstergeleri ROA, ROE, hisse başına kâr, net kâr marjı ve Tobin q kullanılmıştır. Bağımsız değişkenler ise firmaların finansal yapısını temsil eden cari oran, stok devir hızı, aktif büyüme oranı, duran varlıklar/aktif toplamı, firma büyüklüğü, tb/aktif, borç dışı vergi kalkanı gibi değişkenler kullanılmıştır. Elde edilen neticeler sonucunda imalat sanayi alt sektörlerinin finansal performansını etkileyen unsurların sektörlerin faaliyet yapısı, maliyet özellikleri, üretim süreçleri, sermaye yapısı ve piyasa koşullarına göre farklılık gösterdiğini ortaya koymaktadır.