İmgeleme uygulamalarının elit boksörlerde başarı motivasyonlarına olan etkisinin incelenmesi

Spor, insanoğlunun var oluşundan beri onunla beraber olan, belli kurallar çerçevesinde, rekabet ortamı bulunan, haz verici aktiviteler bütünlüğüdür. İmgeleme, tüm duyuları kullanarak bir deneyimi zihinde yaratmaktır. Yani dışsal uyaranlar olmadan zihinde bir imgenin yaratılması, mümkünse tüm duyuları içeren bir imge olması gerekmektedir. İmgeleme uygulamalarından faydalanan elit boksörlerin antrenmanlarında yaptıkları gölge boksu bireysel bir imgeleme çalışmadır. Boksörün zihnine canlandırdığı rakip karşında hayali bir antrenman yapmaktır. Amaç: Elit boksörlerin kullandıkları imgeleme türüne bağlı olarak sporda Motivasyon düzeylerinin incelenmesi amacını oluşturmaktadır. İmgeleme ve sporda Motivasyon değişkenlerinin arasındaki ilişkinin belirlenmesi, ülkemizde eksik olan kaynaklara destek niteliğinde olmakla birlikte literatüre katkı sağlamak da araştırmamızın bir diğer amacını oluşturmuştur. Gereç ve Yöntem: Araştırmamızın amacı olan elit boksörlerin kullandıkları imgeleme uygulamalarının başarı motivasyon düzeylerini incelemek ve aralarındaki ilişkinin belirlenmesi için çalışmamızda ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmanın evrenini Türkiye genelindeki elit boksörler oluşturmaktadır. Araştırma örneklemini ise bu elit boksörler arasından rasgele belirlenen, sporcu yaşı en az 5 yıl olan, ulusal ve uluslararası düzeyde en az 20 müsabakaya katılmış olan sporcular oluşturmaktadır. Araştırmada veri toplama aracı olarak demografik bilgi formu, Sporda İmgeleme Envanteri ve Spora Özgü Başarı Motivasyon Ölçeği kullanılmıştır. Demografik bilgi formu araştırmacı tarafından hazırlanmış olup, bu 5 maddelik formda katılımcıların demografik bilgilerini (cinsiyet, yaş, kategorisi, spor yaşı, millilik durumu) araştırmak amacına yönelik sorulara yer verilmiştir. Bulgular: Araştırma verilerinin analizi sonucunda sporcuların başarı motivasyon düzeylerinin yüksek olduğu bulunmuştur. Ayrıca cinsiyetleri ile spora özgü motivasyon düzeyleri arasında istatistiksel açıdan ölçeğin toplam puanlarında erkeklerin daha yüksek puana sahip oldukları, cinsiyetleri ile sporda imgeleme düzeyleri arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılık bulunmadığı, yaş değişkeni ile elit boksörlerin spora özgü motivasyonları ve imgeleme düzeyleri arasında farklılık meydana gelmediği belirlenmiştir. Elit boksörlerin spor yapma süresi ile spora özgü motivasyonlarında Başarıya Yaklaşma Güdüsü alt boyutu ile ölçeğin toplam puanlarında anlamlı farklılık meydana gelmiştir. Buna göre 7-9 yıl spor yapan elit boksörler spora özgü motivasyonlarının diğer sürelerde spor yapan gruplara göre daha yüksektir. Sonuç: Elit boksörlerin başarı motivasyon düzeyleri yüksektir ve başarı motivasyonları ile imgeleme düzeyleri arasında orta düzeyde pozitif yönlü ilişkiler bulunmuştur.