Meslek öncesi öğretmen kimliği ve düşünme ihtiyacı arasındaki ilişkinin incelenmesi

Eğitim fakültesi öğrencilerinin düşünme ihtiyaçlarını ve meslek öncesi öğretmen kimliklerini belirlemek öğretmen geliştirmeye ve öğretmen yetiştirme kurumlarındaki uygulamalara katkı sağlayabilir. Bu yüzden, bu çalışmanın temel amacı eğitim fakültesindeki öğrencilerin meslek öncesi öğretmen kimlikleri ve düşünme ihtiyaçları arasındaki ilişkiyi incelemeyi amaçlamıştır. Ayrıca, meslek öncesi öğretmen kimliği, düşünme ihtiyacı, cinsiyet, not ortalaması, ders yılı, bölüm, mezun olunan lise ve öğretmenlik deneyimi arasında ilişki olup olmadığı da incelenmiştir. Çalışma verileri 2013-2014 bahar döneminde Gaziantep Üniversitesi, Eğitim Fakültesinde farklı bölümlere devam eden 449 öğrencinin oluşturduğu örneklemden toplanarak elde edilmiştir. Katılımcıların meslek öncesi öğretmen kimliği ve düşünme ihtiyacı düzeylerini belirlemek için, kendilerine araştırmacı tarafından Türkçe' ye uyarlanan Meslek Öncesi Öğretmen Kimliği Ölçeği (Friesen & Besley, 2013), Gülgöz ve Sadowski (1996) tarafından Türkçe' ye uyarlanan Düşünme İhtiyacı Ölçeği (Cacioppo & Petty, 1982) ve Çetin (2006) tarafından geliştirilen Öğretmenlik Mesleğine Tutum Ölçeği verildi. Örneklemin demografik özelliklerini belirlemek için öğrencilere geçmişleriyle ilgili bir anket uygulandı. Verilerin analizinde SPPS 20 ve LISREL 8.1. veri analizi paketleri kullanıldı. Ölçek uyarlama çalışması için gerekli olan tüm çeviri ve dil eşdeğerliliği çalışmaları tamamlandıktan sonra, Meslek Öncesi Öğretmen Kimliği Ölçeğinin psikometrik özelliklerini incelemek için doğrulayıcı ve açımlayıcı faktör analizleri uygulandı. Uyarlama aşaması kapsamında gerçekleştirilen diğer çalışmalar bölük-yarı güvenilirliği, test-tekrar test güvenilirlik katsayısı, alt-üst %27'lik grupların ortalamalarının karşılaştırılması ile elde edilen madde ayırt ediciliği analizi ve dış ölçüt bağıntılı geçerlilik analizlerini içermektedir. Bütün bu analizler Türkçe' ye uyarlanan Meslek Öncesi Öğretmen Kimliği Ölçeğinin bir başka kültüre uyarlanan bir ölçeğin gerekli tüm özelliklerini taşıdığını ve ölçekten elde edilen toplam puanın "Meslek Öncesi Öğretmen Kimliği Puanı" olarak kullanılabileceğini göstermiştir. Çalışmanın temel amacı olan meslek öncesi öğretmen kimliği ve düşünme ihtiyacı arasındaki ilişkinin incelenmesi Pearson Korelasyon Katsayısı ile yapılmıştır ve bu iki değişken arasında istatistiksel olarak anlamlı pozitif bir korelasyon elde edilmiştir (r= .62, p<.01). Bu sonuç düşünme ihtiyacı düzeyi artarsa meslek öncesi öğretmen kimliği düzeyinin de arttığını göstermektedir. Son olarak, örneklemin demografik özellikleri üzerinde yapılan analizlerde Pearson Korelasyon Katsayısı, Bağımsız Gruplar t Testi, tek yönlü varyans analizi (ANOVA), ve Mann-Whitney U Testi kullanılmıştır ve sonuçlar şimdiye kadar yapılan çalışmalarla aynı doğrultuda çıkmıştır. Anahtar Kelimeler: Benlik, Mesleki kimlik, Öğretmen benliği, Meslek öncesi öğretmen benliği, Meslek öncesi öğretmen benliğinin oluşturulması, Düşünme İhtiyacı