Iris kirkwoodii' nin biyolojik aktivitelerinin araştırılması

Bu çalıĢmada kullanılan Iris kirkwoodii bitkisi Tokat ili ve çevresinden toplanmıĢtır. Bitki Türkiye‟ de yayılıĢ gösteren endemik türlerdendir. Nisan, Mayıs aylarında çiçekler açan tek yıllık otsu bitkidir. I. kirkwoodii ile ilgili daha önce yapılmıĢ çalıĢmalar bulunmamaktadır. Bu çalıĢmada I. kirkwoodii bitkisinin kök, yaprak ve çiçek kısımlarının n-hekzan, diklorometan, metanol ve su özütleri Soxhlet ekstraktörüyle hazırlandı. Antioksidan, antibakteriyal ve DNA koruyucu aktivitelerini içeren biyolojik aktiviteleri çalıĢılmıĢtır. Antioksidan aktivitesini belirlemek için Rel Assay Diagnostics kitleri (TAS, TOS) ve DPPH testleri kullanılmıĢtır. Antibakteriyel aktivite testi için CLS (Klinik Laboratuvar Standartları)‟ye göre MĠK (Minimum Ġnhibisyon Konsantrasyonu) yöntemi oluĢturulmuĢtur ve DNA koruyucu aktivite için pBR322 plazmid DNA sından yararlanıldı. Bunların sonucunda özellikle su ve metanol özütlerinin oldukça yüksek antioksidan aktivite gösterdiği gözlemlendi. En yüksek antioksidan aktiviteyi çiçek su özütü gösterdiği tespit edildi. Ayrıca en yüksek DPPH serbest radikalini temizleme aktivitesini kök su özütünün sahip olduğu saptandı. Kök hekzan özütü dıĢındaki tüm özütlerin geniĢ spektrumlu antibakteriyal aktivite gösterdiği belirlendi. Kök diklorometan ve su özütleri dıĢındaki tüm özütler UV ve H2O2 ile oluĢturulan plazmid DNA hasarına karĢı koruyucu özellik gösterdiği gözlendi. Sonuçlar I. kirkwoodii bitkisinin antioksidan, antibakteriyal ve DNA koruyucu özellikte aktif bileĢiklere sahip olduğunu ortaya çıkarmıĢtır.