Isıl işlem ve ultrases kullanımı ile bıfıdobacterıum anımalıs subsp. lactıs'ten postbiyotik eldesi

Bu çalışmada, Bifidobacterium animalis subsp. lactis BB-12 suşuna uygulanan ultrases ve ısıl işlemler sonrasında elde edilen postbiyotiklerin canlılık durumu ile fonksiyonel özellikleri ayrıntılı olarak değerlendirilmiştir. Isıl işlem (5-90 dakika, 65-95 °C) ve ultrases (15-60 dakika, 98-320 µm) için her biri 16 farklı işleme koşulunda test edilmiştir. Tüm ısıl işlem koşulları altında tam inaktivasyon sağlanırken, ultrases yöntemiyle değerlendirilen 16 işlem koşulununun 11'inde inaktivasyon sağlanabilmiştir. Ultrasesle işlemede genlik arttıkça inaktivasyon süresinin kısaldığı, düşük genliklerde inaktivasyonun sağlanabilmesi için daha uzun işlem sürelerinin gerektiği gözlenmiştir. Sonuçlar daha düşük genlikte ve kısa süreli ultrases maruziyetlerinde daha fazla mikrobiyal direncin olduğunu göstermiştir. Üretilmiş olan postbiyotikler, antimikrobiyal aktivite, Lacticaseibacillus casei 431 ve Bifidobacterium kültürleri üzerindeki probiyotik geliştirici aktivitesi ve kısa zincirli yağ asidi (KZYA) üretimini artırma kapasiteleri açısından değerlendirilmiştir. Isıl işlemle elde edilen postbiyotikler, kontrol gruplarıyla karşılaştırıldığında Lactobacillus casei 431 için yaklaşık 2,9 kat, Bifidobacterium türleri için ise 37,7 kata varan büyüme artışı ile anlamlı düzeyde daha güçlü probiyotik geliştirici aktivite göstermiştir. Ayrıca, ısıl işlemle üretilen postbiyotikler Enterococcus faecalis üzerinde belirgin şekilde daha yüksek antimikrobiyal etki ortaya koymuştur. Ultrases yöntemiyle 320 µm'de 45 dk'da üretilen postbiyotik Lacticaseibacillus casei 431 için en yüksek probiyotik geliştirici aktiviteyi sağlarken (1,07 katlık artış), Bifidobacterium için 172 µm'de 60 dk'da üretilen postbiyotik (11,7 katlık artış) ile sağlanmıştır. Her iki inaktivasyon yöntemi de KYZA düzeylerinde anlamlı artışlara neden olmuştur (p<0,05). Uygulanan temel bileşen analizi (PCA), işleme yöntemlerine göre örneklerin belirgin şekilde kümelendiğini göstermiş; bu da, kullanılan inaktivasyon tekniğine bağlı olarak postbiyotiklerin fonksiyonel profillerinde farklılaşma meydana geldiğini desteklemiştir. Genel olarak, ısıl işlem yöntemi, B. lactis BB-12 kaynaklı biyolojik olarak aktif postbiyotiklerin üretiminde ultrases uygulamaya kıyasla daha etkili bir yaklaşım olarak öne çıkmıştır. Isıl işlem yöntemiyle inaktive edilen örneklerde gözlenen artmış biyolojik aktivite, termal işlemenin postbiyotik üretimi için uygun ve güçlü bir teknoloji olduğunu göstermektedir. Bu sonuçlar, ısı temelli postbiyotiklerin, özellikle mikrobiyotayı hedef alan fonksiyonel gıdalar ve diyet takviyelerinde etkili biyolojik bileşenler olarak değerlendirilme potansiyelini vurgulamaktadır. Ancak bu potansiyelin tam anlamıyla ortaya konulabilmesi ve düzenleyici süreçlerin desteklenebilmesi için ileri düzey in vivo doğrulama çalışmalarına ve üretim süreçlerinin standardizasyonuna yönelik araştırmalara ihtiyaç duyulmaktadır.