İşsizlik ve suç ilişkisi: Türkiye üzerine bir uygulama (1991-2018)

Son yıllarda giderek artan suç vakaları karşısında işsizlik oranlarının da yüksek seyretmesi, değişkenler arasında bir bağın olabileceğini fikrini güçlendirmiştir. Bu doğrultuda, suç olgusuna neden olan faktörlerin neler olduğu tartışmaları sıklaşmış; işsizliğin varlığının, suç oranları üzerinde önemli bir etkisinin olduğu fikri ön plana çıkmıştır. Bu noktada, işsizlik ve suçun birlikte incelenmesi büyük önem arz etmektedir. Ulusal ve uluslararası literatür incelendiğinde, çalışmaların büyük çoğunluğunda işsizlikten suça doğru anlamlı bir ilişkinin bulunup bulunmadığı araştırılmıştır. Bu çalışmada, işsizlik ile suç olgusu arasında var olduğu düşünülen ilişkinin Türkiye örnekleminde incelenmesi amaçlanmıştır. Bu amaçla, çalışmanın ampirik bölümünde, yıllık işsizlik oranları ile yıllık her 100 000 nüfusa düşen ceza infaz kurumu nüfusu verileri, 1991-2018 dönemi itibariyle analize tabi tutulmuştur. İlgili suç verileri Türkiye İstatistik Kurumu'nun hazırlamış olduğu adalet istatistikleri dokümanından elde edilirken, işsizlik oranları için ise IMF veri tabanından yararlanılmıştır. İlk aşamada, analize konu olan değişkenler arasındaki uzun dönemli ilişkiyi incelemeden önce, serilerin durağanlıkları sınanmıştır. Öncelikle, grafik ve korelogram yöntemleriyle ön bilgi edinilmiş, ardından istatistiksel sonuç içeren Augmented Dickey-Fuller ve Philips-Perron Birim Kök Testleri yardımıyla, değişkenlerin birinci dereceden durağan olduğu bulgusuna ulaşılmıştır. İkinci aşamada, bahse konu olan uzun dönemli ilişki Johansen Eş-bütünleşme Testi ile araştırılırken, kısa dönem nedensellik ilişkisi de Granger Nedensellik Testi ile incelenmiştir. Analizden elde edilen bulgular, işsizlik ile suç değişkenleri arasında, söz konusu dönemde, herhangi bir eş-bütünleşik vektör olmadığını göstermektedir. Bu sonuç gerek iz testi gerekse maksimum özdeğer testi için geçerlidir. Ayrıca, bu iki değişken arasında nedensellik ilişkisi olup olmadığını belirlemek amacıyla yapılan Granger Nedensellik Testi sonucunda ne işsizlikten suça ne de suçtan işsizliğe doğru bir nedenselliğin olmadığı bulgusuna ulaşılmıştır. Sonuçlar, genel kanının aksine, incelenen dönemde, değişkenler arasında bir ilişkinin olduğu görüşünü desteklememektedir.