Kadın okul müdürlerinin liderlik stilleri ile öğretmenlerin güç mesafesi algıları arasındaki ilişki

Bu araştırmanın amacı, kadın okul müdürlerinin liderlik stilleri ile öğretmenlerin algıladıkları güç mesafesi arasındaki ilişkiyi incelemektir. Araştırma ilişkisel tarama modeli ile desenlenmiştir. Araştırmanın evrenini, 2021-2022 eğitim-öğretim yılında Muğla ilinde kadın okul müdürü olan okullarda görev yapan 1982 öğretmen oluşturmaktadır. Çalışmanın örneklemini, evrenden oransız küme örnekleme tekniğiyle seçilen 378 öğretmen oluşturmaktadır. Çalışmanın verileri, Liderlik Stilleri Ölçeği ve Örgütsel Güç Mesafesi Ölçeği ile toplanmıştır. Verilerin analizinde betimsel analizler için yüzde, frekans, standart sapma ve ortalama analizleri kullanılmıştır. Bunun yanı sıra ortalamaların karşılaştırılmasında t-testi ve Anova gibi istatistiklere başvurulmuştur. Ayrıca iki değişken arasında yordayıcılık ilişkisini belirlemek amacıyla çoklu regresyon analizi yapılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre, kadın okul müdürlerinin yüksek düzeyde dönüşümcü; orta düzeyde sürdürümcü ve düşük düzeyde serbest bırakıcı liderlik stiline sahip olduğu görülmüştür. Kadın öğretmenlerin, kadın okul müdürlerine yönelik dönüşümcü liderlik algılarının erkek öğretmenlere kıyasla daha fazla olduğu; yaş düzeyine göre ise 50 yaş ve üstü grubundaki öğretmenlerin dönüşümcü liderlik algılarının, diğer yaş grubundaki öğretmenlere kıyasla daha yüksek olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca, eğitim düzeyi lisans olan öğretmenlerin, kadın okul müdürlerinin dönüşümcü liderlik özelliklerine yönelik algılarının, lisansüstü olan öğretmenlerden yüksek olduğu görülmüştür. 26 yıl ve üstü kıdeme sahip öğretmenlerin, kadın okul müdürlerinin sahip oldukları dönüşümcü liderlik özelliklerini en yüksek, 16-20 yıl arası kıdemli öğretmenlerin en düşük düzeyde algıladıkları; okul türüne göre anaokulu öğretmenlerinin, ilkokul, ortaokul ve lise öğretmenlerine kıyasla kadın yöneticilerin dönüşümcü liderlik stilini daha fazla benimsedikleri ve ücretli öğretmenlerin kadın yöneticilerini sözleşmeli ve kadrolu öğretmenlere kıyasla daha fazla dönüşümcü liderlik özelliğine sahip olarak algıladıkları sonuçlarına ulaşılmıştır. Öğretmenlerin örgütsel güç mesafesi algıları incelendiğinde; kadın okul müdürlerinin görev yaptıkları okullarda öğretmenlerin gücü kabullenme ve güce razı olma algılarının yüksek, gücü araçsal kullanma ve gücü meşrulaştırma algılarının ise düşük düzeyde olduğu görülmüştür. 20-29 yaş grubu öğretmenlerin gücü araçsal kullanma ve gücü meşrulaştırma algılarının, diğer yaş grubu öğretmenlerden anlamlı düzeyde yüksek olduğu; kıdemi düşük olan öğretmenlerin gücü kabullenme, gücü araçsal kullanma, gücü meşrulaştırma ve güce razı olma algılarının kıdemli öğretmenlere kıyasla daha yüksek olduğu belirtilmiştir. Sözleşmeli öğretmenlerin gücü meşrulaştırma algılarının, kadrolu öğretmenlerden anlamlı derecede yüksek olduğu ve yöneticileri ile 5 yıl ve üstü yıl çalışan öğretmenlerin daha az süre çalışanlardan gücü kabullenme algılarının daha fazla olduğu sonuçlarına ulaşılmıştır. Anahtar kelimeler: kadın yöneticiler, kadın müdürler, okul yöneticiliği, liderlik stilleri, güç mesafesi, öğretmenler.