Kanser sonrası sağ kalan bireylerde algılanan sosyal destek, psikolojik sağlamlık ve nüks korkusu ilişkisi

Bu çalışma kanser sonrası sağ kalan bireylerde algılanan sosyal destek, psikolojik sağlamlık ve nüks korkusu arasındaki ilişkiyi incelemek amacıyla yapılmıştır. Tanımlayıcı ve ilişki arayıcı araştırma deseninde yapılan bu çalışmanın örneklemini Ankara Dr. Abdurrahman Yurtaslan Onkoloji Eğitim ve Araştırma hastanesinde kanser sonrası takibi devam eden 210 kişi oluşturmuştur. Verilerin toplanmasında Hasta Tanıtıcı Veri Formu, Çok Boyutlu Algılanan Sosyal Destek Ölçeği (ÇBASDÖ), Kısa Psikolojik Sağlamlık Ölçeği (KPSÖ), Kanser Nüks Korkusu Envanteri (KNKE) kullanılmıştır. Araştırmada elde edilen veriler free trial version of SPSS Statistics (Statistical Package for Social Sciences) for Windows 25.0 ve AMOS 21 programları kullanılarak analiz edilmiştir. Verileri değerlendirilirken tanımlayıcı istatistiksel metotları (sayı, yüzde, ortalama, standart sapma) kullanılmıştır. Değişkenler arasındaki ilişkiyi araştırmak için Pearson korelasyon analizi uygulanmıştır. Ölçeklerin güvenirliğini test etmek amacıyla "Güvenirlik Analizi" ve modelin uygunluğunu test etmek için "Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA)" yapılmıştır. Daha sonra yapısal eşitlik modellemesi kullanılarak değişkenlerin aracılığını ölçmek amacı ile modeller yol (path) analizi ile test edilmiştir. Aracılık etkisinin anlamlılığını test etmek için Bootstrap testi uygulanmıştır. Araştırmada p değerleri 0,05'in altında olan değerler anlamlı kabul edilmiştir. Çalışmanın sonuçlarına göre; algılanan sosyal destek ile psikolojik sağlamlık arasında anlamlı ve pozitif, algılanan sosyal destek ile nüks korkusu arasında anlamlı ve negatif, psikolojik sağlamlık ile nüks korkusu arasında ise anlamlı ve negatif korelasyon olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca algılanan sosyal destek ile nüks korkusu arasındaki ilişkide psikolojik sağlamlığın aracı rolü olduğu bulunmuştur. Çalışma bulguları sonucunda kanser sonrası sağ kalan bireylerin, psikolojik sağlamlığını ve algılanan sosyal destek düzeyini artıracak psikososyal müdahalelerde bulunulması bu bireylerin nüks korkusu yaşama düzeylerini azaltabilir.