Kanserli hastalarda protein gereksiniminin belirlenmesinde kilo başına hesap ile nitrojen balansı ölçümünün karşılaştırılması: Prospektif randomize kontrollü çalışma

Dünyada kanserin görülme sıklığı giderek artmaktadır. Bu durum toplumlarda sosyoekonomik yüke sebep olmaktadır. Çalışmamızda, kanserli hastaların protein ihtiyacının belirlenmesinde nitrojen balansı yöntemiyle kilo başına hesabın karşılaştırılması amaçlanmıştır. Çalışmamıza 103 kanserli hasta dahil edilmiştir. Hastalar çalışma (n=51) ve kontrol gruplarına (n=52) randomize edilmiştir. Çalışma grubundaki hastaların protein gereksinimi nitrojen balansı yöntemiyle hesaplanmış, kontrol grubundaki hastalara ise kg başına 1,2-1,5 g protein verilmiştir. Hastaların kişisel bilgileri, antropometrik ölçümleri ve biyokimyasal parametrelerinin olduğu anket formu ile 24 saatlik besin tüketim kaydı formları doldurulmuştur. Tüm hastalar, başlangıç (1.vizit) , 2. vizit (4. hafta) ve 3.vizit (8. hafta) olmak üzere 3 vizitte değerlendirilmiştir. Çalışma sırasında 1'i çalışma grubundan, 3'ü kontrol grubundan olmak üzere 4 hasta vefat etmiş, 4'ü çalışma grubundan, 3'ü de kontrol grubundan olmak üzere 7 hasta sağlık sorunları ve farklı sebeplerle çalışmaya devam edememiştir. Çalışma grubundaki hastaların 40'ında negatif nitrojen balansı saptanmıştır (%78). Çalışma sonunda iki grubun kas kuvveti, kas kütlesi, yürüme hızı ve serum albumin düzeyleri arasında anlamlı bir fark tespit edilmedi. Başlangıç ve bitiş ölçümleri kıyaslandığında çalışma grubunda kas kütlesi, kas kuvveti ve serum albumin düzeyinde anlamlı değişiklik olmazken yürüme hızında artış oldu. Kontrol grubunda kas kuvveti ve yürüme hızında artış saptandı. Çalışma sonunda kontrol grubunda kas kuvvetinde artış olması, kilo başına hesaplanan günlük protein ihtiyacının daha fazla olması ile ilişkili olabilir. Kanser hastalarında protein malnütrisyonu oldukça sıktır, bu durumun tedavi seyrini etkilediği bilinmektedir. Tedavi sırasında günlük protein ihtiyacının, nitrojen balansı veya kilo başına hesap yöntemi arasında fark bulunmamıştır. Nitrojen balansıyla diet planı yapılan hastaların diet toleransı daha yüksek bulunmuştur. Anahtar Kelimeler: Kanser, protein ihtiyacı, nitrojen balansı, diyet, kas kuvveti.