Kant'ın hukuk felsefesinde kozmopolitizm düşüncesi üzerine bir inceleme

Kozmopolitizm/dünya yurttaşlığı, kökenlerini Antik Yunan'da bulan ama Kant'ın siyaset felsefesine dair eserleriyle modern felsefedeki yerini alarak, deyim yerindeyse popülerleşen, insan hakları başta olmak üzere, pek çok felsefi ve siyasi kavrama da temel teşkil eden önemli bir kavramdır. İnsanın önünde sonunda ulaşacağı ebedi barış ve dünya yurttaşlığı statüsü, doğanın insanlık için belirlediği en üstün amaç olarak Kant'ın felsefesinde tamamıyla hukuksal bir çerçevede düzenlenmiş ve birbirlerini gerektirmeleri nedeniyle ayrılamaz şekilde ilişkilendirilmişlerdir. Sadece ütopik bir gelecek öngörüsü değil, aklın oluşturduğu hukuksal bir yapı olarak betimlenmelerine rağmen, kozmopolitizm ve ebedi barış fikirleri, kimi düşünürlerce asla gerçekleşemeyecek bir ütopya olarak değerlendirilmiştir. Kozmopolitizm ve bağlantılı olarak ebedi barış, insanlık kavramının bu bağlamda kullanımının yaratacağı düşünülen sıkıntılar, dünyanın çok kutuplu yapısının kozmopolitizm ile homojenleştirilmeye çalışılması, evrensel konukseverlik kavramının sınırları ya da savaşın son bulmasının mümkün olup olamayacağı gibi çeşitli açılardan eleştirilmiş, ancak siyaset felsefesinde edindikleri önemli yeri asla kaybetmemişlerdir. Günümüzde ise, savaşların şekil değiştirerek, daha çok müdahaleler biçimine bürünmesi, mülteci sorununun önem kazanması ve bu soruna ilişkin insan hakları ihlalleri gibi konuların gündemde olması nedeniyle, kozmopolitizm kavramı ve ona yönelik eleştiriler tekrar ele alınmaktadır. Bu nedenle bu çalışmada, kozmopolitizm kavramının Kant'ın ortaya koyduğu haliyle gerçekleşebilirliğine dair farklı görüşler örneklenerek, konuya bütünlüklü bir bakış açısı geliştirilmeye çalışılmıştır.