Karadeniz Bölgesi'nde nohutta ascochyta yanıklığının hastalık şiddeti, eşleşme tipi ve patotip gruplarının belirlenmesi

Ülkemizde Karadeniz Bölgesi'nde kültürü yapılan nohutta (Cicer arietinum L.) verimliliği kısıtlayan en önemli sorunlardan biri olan Ascocchyta yanıklık etmeni Didymella rabiei (Kovachevski) von Arx [anamorph: Ascochyta rabiei (Passerini) Labrousse] 'nin bölge genelinde hastalık şiddeti, patojenik karekterizasyonu ve eşleşme tipi analizleri çalışılmıştır. Karadeniz Bölgesi'nde 2014 yılında Temmuz ayında yapılan survey çalışmaları sonucunda, hastalık şiddeti (%) en yüksek Samsun ilinde (% 58, 86), en düşük ise Giresun ilinde (% 0,75) saptanmıştır. Survey çalışmaları sonucunda toplamda 176 adet D. rabiei izolatı elde edilmiştir. Farklı lokasyonlardan 114 adet izolat eşleşme tipi analizlerinde kullanılmıştır. Elde edilen veriler doğrultusunda 56 izolat Mat 1.1 ve 58 izolatın Mat 1.2 olduğu görülmüştür. Mat 1.1/ Mat 1.2 oranında mendelin 1:1 oranından sapma göstermediği görülmüştür. Patotipleme çalışmalarında kullanılan izolatların eşleşme tipi dağılımları ve örnekleme alanının hastalık şiddeti dikkate alınarak yapılan çalışmada toplamda 58 izolat içerisinde, Patotip-I %1,72, Patotip-II %10,34, Patotip-III %27,60, Patotip-IV % 43,10 ve Düşük-V %7,24 olarak belirlenmiştir. Bu tez çalışması kapsamında, patotip belirleme çalışmalarında Karadeniz Bölgesine ait Patotip-IV ilk kayıt olarak belirlenmiştir.