Karpal tünel sendromunda ekstrakorporeal şok dalga tedavisinin etkinliği: Prospektif randomize kontrollü çalışma

Amaç: Karpal tünel sendromu hastalarında ev egzersiz programı ve splint kullanımı ile birlikte verilen radyal ESWT tedavisinin hastaların el uyuşması, fonksiyonel durumu, el ve el parmak kavrama gücü, median sinir çapındaki değişim üzerine etkinliğini incelemektir. Yöntem: Prospektif, tek kör, randomize ve kontrollü olarak planlanan çalışmamıza EMG ile karpal tünel sendromu tanısı konmuş 29 hasta (33 el bileği) dahil edildi. Hastalar tedavi grubu (n=14 hasta, 16 el bileği) ve kontrol grubu (n=15 hasta, 17 el bileği) olmak üzere iki gruba randomize edildi. Tüm hastalara tedavi ve takip süresi olan 12 hafta boyunca ev egzersiz programı verildi, nötral statik el bileği splinti kullanması önerildi. Ek olarak tedavi grubundaki hastalara üç hafta boyunca haftada bir seans olmak üzere toplam 3 seans radyal ESWT tedavisi (2 bar, 5 Hz, 2000 şok) uygulandı. Kontrol grubuna ise aynı süre ve sıklıkta toplam 3 seans sham ESWT tedavisi uygulandı. Primer sonuç olarak VAS (ağrı/uyuşma) skalası ve semptom şiddeti ile fonksiyonel durum değerlendirmesi için Boston Karpal Tünel Sendromu anketi kullanıldı. Sekonder olarak ise ultrason ile median sinir kesit alanı ölçümü, Jamar dinamometre ile el kavrama gücü, pinchmetre ile parmak kavrama gücü değerlendirildi. Çalışmanın başlangıcında (TÖ), uygulanan tedaviden 1 hafta sonra (TS1), 4 hafta sonra (TS2) ve 12 hafta sonra (TS3) takip değerlendirmeleri gerçekleştirildi. Bulgular: İki grup arasında demografik özellikler ve başlangıç değerlendirmeleri açısından anlamlı fark bulunmadı. VAS ile değerlendirilen ağrı/uyuşma skorunda tedavi öncesine göre tedavi sonrası 1. haftada kontrol grubuna kıyasla tedavi grubunda anlamlı azalma izlenmiş (p<0,05) ancak bu fark sonraki değerlendirmelerde ortadan kalkmıştır (p>0,05). Boston semptom şiddeti skoru değişimi tedavi öncesine göre tedavi sonrası 1. haftada, kontrol grubuna kıyasla tedavi grubunda daha çok olmakla birlikte bu değişim istatistiksel olarak anlamlı bulunmamıştır (p>0,05). Tedavi sonrası 1. ay değerlendirmesinde ise tedavi sonrası 1. haftaya göre BSŞS değişimi kontrol grubunda tedavi grubuna göre daha anlamlı bulunmuştur (p<0,05). Boston fonksiyonel durum skoru değişimi tedavi öncesine göre tedavi sonrası 1. hafta ve 1. ayda kontrol grubuna kıyasla tedavi grubunda daha çok olmakla birlikte bu fark gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı bulunmamıştır (p>0,05). Tedavi sonrası 1. haftada yapılan değerlendirmede kontrol grubuna kıyasla tedavi grubunda sinir çapında anlamlı azalma saptanmış (p<0,05), ancak bu fark sonraki kontrollerde ortadan kalkmıştır (p>0,05). Tedavi sonrası 1. ayda yapılan değerlendirmede Jamar ile bakılan el kavrama gücünde tedavi öncesine göre tedavi grubunda kontrol grubuna anlamlı artış gözlenmiş (p<0,05) ancak sonraki kontrollerde bu fark ortadan kalkmıştır (p>0,05). Parmak kavrama gücünde ise tedavi öncesine göre tedavi sonrası 1. ayda ve tedavi sonrası 1. haftaya göre tedavi sonrası 1. ayda olan artış, tedavi grubunda kontrol grubuna kıyasla anlamlı saptanmıştır (p<0,05). Sonuç: Karpal tünel sendromu hastalarında ev egzersiz programı ve splint kullanımına ilave olarak uygulanan radyal ESWT tedavisinin, tek başına ev egzersiz programı ve splint kullanımına göre VAS skoru azalmasında, el ve parmak kavrama gücü artışında, sinir çapı değişimde ve Boston semptom şiddeti skorunda kısa dönemde daha etkili olduğu ve daha erken iyileşme sağladığı saptandı. Anahtar Kelimeler: Ekstrakorporeal şok dalga tedavisi, karpal tünel sendromu, rehabilitasyon, fiziksel terapi modaliteleri