Kemoterapi alan akut myeloblastik lösemili hastalarda akupresürün bulantı-kusma üzerine etkisinin değerlendirilmesi

Araştırma, akut miyeloblastik lösemili hastalarda kemoterapiye bağlı gelişen bulantı-kusmayı (KBBK) önlemek için, kullanılan antiemetik ilaçlara ilave olarak, el bileğinde P6 (Neiguan) akupunktur noktasına uygulanan akupresürün bulantı-kusma üzerine etkisini değerlendirmek amacıyla deneysel olarak planlandı.Araştırma, Gaziantep Üniversitesi Şahinbey Araştırma ve Uygulama Hastanesi Hematoloji Servisinde Temmuz 2010-Şubat 2012 tarihleri arasında yapıldı. Araştırmaya başlamadan önce kurumdan ve etik kuruldan izin alındı. Araştırmanın örneklemini, araştırma kriterlerine uyan ve araştırmaya katılmaya gönüllü olan 30 kontrol, 30 bant ve 30 bası ile akupresür grubu olmak üzere toplam 90 hasta oluşturdu. Toplam dört gün süre ile bant grubundaki hastaların her iki bileğinde bulunan P6 akupunktur noktasına bilek bandı ile, bası grubundaki hastalara ise parmak basısı ile akupresür uygulandı. Kontrol grubundaki hastalara uygulanan rutin antiemetik tedavi dışında herhangi bir girişim yapılmadı. Araştırmanın verileri; hasta tanıtım formu, bulantı-kusma, alınan antiemetik ilaçların ve vital semptomların kaydedildiği kayıt çizelgesi ve bulantı-kusmanın şiddetini değerlendiren Görsel Eşdeğerlik skalası ile toplandı. Elde edilen verilerin analizinde; sayı-yüzde dağılımları, ki-kare, tekrarlı ölçümlerde varyans analizi kullanıldı.Hastaların yaş ortalamasının 43.9±17.4 olduğu, %55.6'sının çalışmadığı, %33.3'ünün gelirinin giderine denk ve %80'ninin evli olduğu saptandı. Araştırma kapsamına alınan hastalara uygulanan akupresür bandının bulantı-kusma sayı ve şiddetini azalttığı (p<0.05), ancak bası ile yapılan akupresürün bulantı-kusma sayı ve şiddetini etkilemediği tespit edildi.Sonuç olarak; akupresur bandının kemoterapiye bağlı gelişen bulantı-kusmanın azaltılmasında etkili olduğu belirlendi. Akupresür bandının etkinliği, uygulamadaki kolaylığı hasta tarafından uygulanabilmesi ve ekonomik oluşu nedeniyle kemoterapiye bağlı bulantı-kusmanın kontrolünde farmakolojik yöntemlerle birlikte kullanılması önerilebilir.