Kemoterapi uygulanan ratlarda glutamin ve/veya granülosit koloni stimülan faktör uygulamalarının miyelosupresyon ve ratların ağırlıkları üzerindeki etkilerinin araştırılması

Amaç: Günümüzde kanser tedavisinde uygulanan yoğun kemoterapi rejimleri ağır miyelosupresyona yol açmaktadır. Bu nedenle kemoterapi uygulanan kanser hastaları nötropenik infeksiyonlar başta olmak üzere tedavi ile ilişkili çeşitli komplikasyonların gelişimi açısından risk taşımaktadırlar. Bu deneysel çalışmada tek başına veya granülosit koloni stimulan faktör ile kombine verilen glutaminin, ifosfamid sonrası gelişen miyelosupresyon ve kilo alımı üzerindeki etkileri araştırılmıştır.Olgular ve Yöntem: Wistar cinsi, sağlıklı 33 ratla beş grup oluşturuldu. Ratlardan üç kez tam kan sayımı ve periferik yayma yapıldı, ağırlıkları 5 gün aralarla takip edildi. Grup 1: Kontrol grubu sadece standart diyetle beslendi, Grup 2: İfosfamid (125mg/kg), Grup 3: İfosfamid (125mg/kg) ve granülosit koloni stimulan faktör (10µg/kg), Grup 4: İfosfamid (125mg/kg) + glutamin (0,5g/kg), Grup 5: İfosfamid (125mg/kg) + glutamin (0,5g/kg) + granülosit koloni stimulan faktör (10µg/kg) uygulandı. Glutamin, intraperitoneal tek doz ifosfamid öncesi enteral yolla 10 gün, granülosit koloni stimulan faktör kemoterapi sonrası subkutan 8 gün süreyle uygulandı.Bulgular: Kemoterapinin 3. günü gruplar lökosit, nötrofil, lenfosit ve monosit sayıları ile sitopeni oranları açısından karşılaştırıldığında enteral glutaminin miyelosupresyon üzerinde olumlu etkisinin olmadığı görüldü. Benzer şekilde kemoterapinin 8. gününde de glutamin lökosit, nötrofil, lenfosit ve monosit sayıları üzerinde de olumlu etkisinin olmadığı görüldü. Sekizinci gün sitopeni oranları değerlendirildiğinde de glutaminin kemoterapi sonrası lökopeni, nötropeni ve monositopeni oranları üzerinde olumlu etkisi olmadığı, bununla birlikte glutamin ve ifosfamid alan Grup 4 ün lenfopeni oranının, sadece ifosfamid uygulanan Grup 2 den daha düşük olduğu görüldü.Ratların çalışma süresince ağırlıkları değerlendirildiğinde glutamin desteği alan Grup 4 ve 5 teki ratların kilo alımının, glutamin almayan diğer gruplardaki ratlara göre daha iyi olduğu, ancak bazı gruplarda glutamin kesildikten sonra bu olumlu etkinin ortadan kalktığı görüldü.Sonuç: Bu çalışmada kemoterapi öncesi verilen glutaminin konvansiyonel kemoterapi sonrası lökosit, nötrofil ve monosit sayıları üzerinde olumlu bir etkisinin olmadığı, granülosit koloni stimulan faktör ile birlikte uygulandığında da sinerjistik bir etki göstermediği görülmüştür. Bununla birlikte çalışmamızda, glutaminin lenfosit sayıları üzerinde olumlu etkisinin olabileceği ancak bunun değerlendirilmesi için daha çok sayıda olgu içeren yeni çalışmalara ihtiyaç olduğu görülmüştür. Çalışmamızda ayrıca kemoterapi uygulanan hastalara tedavi öncesi dönemde verilen enteral glutaminin kilo alımını arttırabileceği görülmüştür, ancak bu etkinin glutamin kesildikten sonra ortadan kalkması, desteğin kemoterapinin uygulandığı süreçte de devam etmesi gerektiğini düşündürmektedir.