Kentsel dönüşüm projelerinin gündelik hayata etkisini yaşam kalitesi perspektifinden okumak: Saraycık mahallesi - Ankara

Kentsel dönüşüm yasasının ardından son on yılda, afet riski başta olmak üzere birçok nedenden dolayı üretilen kentsel dönüşüm projeleri, kentsel mekânın şekillenmesinde önemli rol oynamaktadır. Bu dönüşüm projeleri, kentsel mekânı şekillendiren fiziksel bir dönüşümün ötesinde toplumsal bir dönüşümü de beraberinde getirmektedir. Toplum üzerinde çok boyutlu etkileri olan kentsel dönüşüm projeleri, bireylerin yaşam kalitesini ve yaşadıkları çevreyle ilgili memnuniyet düzeylerini doğrudan etkilemektedir. Bu bağlamda çalışma, kentsel dönüşüm projelerinin konut sakinlerinin günlük yaşamları üzerindeki etkilerini yaşam kalitesi açısından okumayı amaçlamaktadır. Ankara Sincan ilçesinde müstakil ruhsatsız yapılardan oluşan bir mahalle olan Saraycık Mahallesi'nde üretilen kentsel dönüşüm projesi, çalışma için örneklem olarak belirlenmiştir. Öncesinde bir-iki katlı müstakil yapılardan oluşan mahalle, yaşam çevresinin sosyal açıdan köhneleştiği gerekçesiyle Sincan Belediyesi tarafından dönüşüm alanı ilan edilmiş ve Toplu Konut İdaresi (TOKİ) mahalle için kentsel dönüşüm projesi üretmiştir. Kentsel dönüşüm projesiyle beş-on katlı yapılar ve sosyal, kültürel, ticaret alanı gibi sosyal ve teknik altyapı alanlarının yer aldığı yaşam çevresi üretilmiştir. Bu süreçte dönüşüm öncesinde bölgede yaşayan halka, dönüşüm projesiyle üretilen çok katlı yapılardan daire verilmiştir. Çalışma kapsamında söz konusu fiziksel dönüşümün, dönüşüm öncesinde bölgede yaşayan insanların günlük yaşamlarına ve yaşam kalitelerine etkisi incelenmiştir. Bölgenin dönüşümünden önce Saraycık Mahallesi'nde yaşayan insanların, yeni yaşam çevresine ve yaşamlarındaki değişime ilişkin görüşleri yarı yapılandırılmış mülakat tekniği uygulanarak toplanmıştır. Çalışma bulguları, dönüşümden önce bölgede yaşayanların kentsel dönüşüm projesiyle gündelik yaşamlarının değiştiğini ve bu değişimin insanların yaşam kalitelerini etkilendiğini ortaya koymuştur. Çalışma, dönüşümden önce bölgede yaşayan insanların dönüşüm projesiyle üretilen yeni bölgeye uyum sağlamakta zorlandıklarını ortaya koymaktadır.