Kentsel peyzaj altyapısının geliştirilmesinde en uygun yağmur suyu yönetimi stratejisinin çok kriterli karar verme yöntemleri ile belirlenmesi Rize örneği

Bu çalışmada yağmur suyu yönetimi stratejisi seçimi için Çok Kriterli Karar Verme (ÇKKV) yöntemleri kullanılmaktadır. Bu bağlamda TOPSIS yöntemi Rize ilinden veriler kullanılarak sunulmaktadır. Resmi verilere göre Türkiye'nin en yağışlı ili olan Rize'de sel ve heyelan gibi afetlerde son 40 yılda yaklaşık 127 kişinin hayatını kaybetmesi ve son 10 yılda 500 milyon TL'nin üzerinde maddi zarar oluşması yağmur suyu yönetimini Rize için önemli kılmaktadır. Tez kapsamında en uygun yağmur suyu yönetimi uygulamalarının ÇKKV yöntemleri içinden konuya uygun yapıda olan TOPSIS yöntemi ile Rize sahil parkı ve Güneysu-Rize bağlantı yolu için belirlenmesi detaylı olarak sunulmaktadır. Bu kapsamda kentsel alan kullanımına uygun ve benzer alanlarda yaygın olarak kullanılan uygulamalar ele alınmıştır. Seçilen uygulamaların değerlendirilmesi için kullanılacak kriterler ve bu kriterlerin ağırlıkları, yağmur suyu yönetimi alanında dünyada önde gelen araştırmacıların uzman görüşüne başvurarak belirlenmiştir. Rize sahil parkı ve Güneysu-Rize bağlantı yolu için uygulamaların maliyetinde veya alanlara düşen yağmur miktarında değişim olması gibi farklı senaryolarda en uygun yağmur suyu yönetimi uygulamaları TOPSIS yöntemi ile tespit edilmiştir. SWMM programında yapılan yüzey akış simülasyonlarıyla TOPSIS çıktıları doğrulanmıştır. TOPSIS algoritmasının MATLAB programı ile oluşturulması sonrası strateji seçimi ve alternatif senaryo analizinin kolaylıkla yapılabildiğini gösteren bu çalışmanın farklı alanlarda yapılacak incelemelere kaynak oluşturması hedeflenmektedir.