Kişilik özellikleri ve saldırganlığın projektif yöntemlerle değerlendirilmesi: Kültürlerarası bir karşılaştırma

ÖZET Bu çalışmanın amacı, farklı kültürel arka planlardan gelen bireylerin kişilik özelliklerini ve saldırganlık eğilimlerini projektif yöntemler kullanarak incelemektir. Bu bağlamda, resim çizim tekniklerinden "Bir Kaktüs Resmi Çiz" testi ve "Var Olmayan Bir Hayvan Çiz" testi aracılığıyla bireylerin saldırganlık eğilimleri ve kişilik özellikleri değerlendirilmiştir. Araştırma, nitel bir yöntem olan fenomenolojik (görüngü bilim) model ile gerçekleştirilmiştir. Resim analizinden elde edilen nitel veriler, frekans ve yüzde hesapları yapılarak nicel verilere dönüştürülmüş ve tablolarla sunulmuştur. Araştırmanın evrenini, İngiltere'nin Guildford şehrinde yaşayan farklı kültürlerden bireyler oluşturmuştur. Çalışma grubu, 2024 yılı Nisan ve Eylül ayları arasında İngiltere, Türkiye, Hindistan ve Uzakdoğu Asya kökenli 18-65 yaş aralığındaki 160 katılımcıdan oluşmaktadır. Araştırmada veri toplama araçları olarak Demografik Bilgi Formu, "Bir Kaktüs Resmi Çiz" testi ve "Var Olmayan Bir Hayvan Çiz" testi kullanılmıştır. Demografik Bilgi Formu, katılımcıların yaş, cinsiyet ve kültürel köken bilgilerini toplamak amacıyla hazırlanmıştır. "Bir Kaktüs Resmi Çiz" testi, bireylerin kişilik özelliklerini ve saldırganlık eğilimlerini değerlendirmek için kullanılan projektif bir yöntemdir. "Var Olmayan Bir Hayvan Çiz" testi ise katılımcıların saldırganlık eğilimlerini ve içsel çatışmalarını analiz etmeye yönelik bir projektif ölçüm aracıdır. Bu araçlar, araştırmanın hedefleri doğrultusunda bireylerin içsel dünyalarını ve davranışsal eğilimlerini anlamada önemli katkılar sağlamıştır. Bu araştırma, bireylerin saldırganlık eğilimleri ve kişilik özelliklerinin kültürel bağlamda nasıl farklılık gösterdiğini incelemiş ve saldırganlık ile kişilik özelliklerinin kültür, bireysel farklılıklar ve sosyal normlarla güçlü bir etkileşim içinde olduğunu ortaya koymuştur. İngiltere, Hindistan, Türkiye ve Uzak Doğu Asya'dan katılımcılarla yapılan çalışmada, kişilik özellikleriden sakin olma durumu İngiltere ve Uzakdoğu kökenli bireyler bu özelliği diğer gruplara göre daha fazla sergilemiştir. Hindistan ve Türkiye oranları bu iki grubun gerisinde kalmıştır. Hint ve Türk bireylerin diğer gruplara göre daha yüksek oranlarda hırçınlıklarını dışa vurduğu gözlenmiştir. İngiltere ve Uzakdoğu Asya kökenli bireyler bu özelliği daha düşük oranlarda sergilemiştir. Hint kökenli bireylerde düşük özgüven oranı daha yüksek gözlenirken, İngilizler, Uzakdoğulular Türklerde yüksek özgüven baskın bulunmuştur. Uzak Doğu kökenli bireyler neşeli ve iyimser olma özelliklerinde diğer gruplardan daha yüksek oranlar sergilemiştir. Aileye bağlılık ve sosyal eğilimlerin de kültürel normlarla şekillendiği belirlenmiş, projektif testlerin bilinçdışı eğilimleri anlamada etkili araçlar olduğu vurgulanmıştır. Saldırganlık belirtisi olan farklı kültürlerden kadın ve erkeklerin kültürel farklılık arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki olduğu tespit edilmiştir. Kadınlarda saldırganlık belirtileri Uzakdoğu kökenli bireylerde en yüksek, Hint kökenli bireylerde ise en düşük düzeyde gözlenmiştir. Erkeklerde ise Hint kökenli bireylerin saldırganlık belirtilerinde ön planda olduğu anlaşılmıştır. Sonuçlar, saldırganlık eğilimlerinin kültürel normlar ve bireysel özelliklerin ortak etkisiyle şekillendiğini göstermektedir. Anahtar Kelimeler: Saldırganlık, Kişilik, Kültür.