Klasik Türk edebiyatında koku kavramı (Ahmedi, Bâkî, Yahyâ Efendi ve Nedim divanlarında)

Koku, karakter kadar önemli ve özneldir. Edebiyat, insanlık var oldukça yaşayan bir sanattır. Din de edebiyatı şekillendiren en önemli olgudur. İnsanlık temel ihtiyaçlarını tamamladıktan sonra belli arayışlar içine girer, sorgular ve eştikçe de birçok sorunun sebebini öğrenir. İslamiyetle beraber edebiyatımızda köklü değişiklikler meydana gelmiş ve bu değişimle beraber şiirde kullanılan nazım biçimi, konu, ölçü gibi şiirin unsurları da değişmiştir. O dönemleri anlayabilmek için o dönemde yazılmış eserlerin yol göstericiliğinden yararlanmaktayız. Şairler, kendi karakterlerini eserlerinde meydana getirmişlerdir. Eserlerde övgüye, yergiye dönemin sorununa yahut yaşanılan mevsime kadar yer verilmiştir. Sevgili, ilahî ya da beşerî olmak üzere bütün eserde bulunur. Bu çalışmanın amacı 14, 16, 17 ve 18. yüzyıllarda yaşamış 4 farklı şairin divânlarındaki koku mazmunlarının kullanımları, hangi muhteva ve benzetmelere nail olduklarını ve var olan diğer söz sanatlarını tespit etmektir. Bu şairler; XV. Yy Ahmedî, XVI. Yy Bâkî, XVII. Yy Şeyhü'l-islâm Yahyâ Efendi ve XVIII. Yy'dan Nedîm'dir. Ahmedî haricinde diğer şairler Necâtî Bey ile başlayan, anlam derinliğinden çok estetik kaygı taşıyan ve düşünce olarak "Dünyâ fâni, hayat kısa, o zaman dünyâ nimetlerinden faydalanmak gereklidir." düşüncesiyle şiir yazan güzel sev, bade iç hayat budur anlayışını ön plana çıkaran şairlerdir. Zincirin son halkası Nedîm'dir.