Kozmetik ürünlerden kaynaklanan hukuki sorumluluk

İnsanlar geçmiş çağlardan beri, daha iyi ve genç görünmek, çeşitli kusurlarını kapatmak gibi amaçlarla boyalar, merhemler, kokular kullanmışlardır. Çoğunlukla bitkilerden elde edilen bu ürünler, kadınlar ve erkekler tarafından çağın getirdiği farklılıklara göre kullanılmakta, gücü veya üst sınıfı sembolize etmekteydiler. Zaman içerisinde bu ürünler kozmetik olarak adlandırılmış ve değişen insan ihtiyaçları ile birlikte hem kullanım alanları hem de içerikleri çeşitlenmiştir. Bu sayede, daha fazla kişi tarafından kullanılmaya ve yaygınlaşmaya başlamıştır. Artan tüketimle birlikte, kozmetik üretimi, küçük işletmelerden fabrikalara taşınmış ve markalaşma sürecini de beraberinde getirmiştir. Özellikle kozmetiklerin içeriği bitki köklerinden ziyade farklı kimyasal bileşiklerden meydana gelmeye başlamıştır. Kozmetik ürün piyasası bugün, temel tüketim ürünleri içerisinde yer almakla birlikte, küresel dünya ekonomisinde de oldukça büyük bir pazar payına sahiptir. Ekonomide kendisine bu kadar büyük bir yer açmayı başaran kozmetik ürenler, sadece saça, yüze uygulanan boyalar olmaktan çıkıp tüm vücuda uygulanarak, daha iyi hale getirme ve daha iyi görünme etkisiyle kullanım alanlarını arttırmışlardır. Öyle ki, günlük yaşamda, sıvı sabunlar, diş macunları, deodorantlar, traş köpükleri, traş losyonları gibi birden fazla kozmetik ürünle temas etmekteyiz. Kozmetik ürünlerle bu kadar yoğun temasın olması ve dünyada çok fazla kullanıcısının bulunması, ürünün çeşitli olumsuz etkilerinin görülme sıklığını arttırmıştır. Özellikle, ürün bileşeninde bulunan kimyasallar başta kanser olmak üzere hem çeşitli hastalıklara neden olmakta, hem de kullanıcının özel durumu veya üreticiden, satıcıdan, uygulayandan kaynaklanan sebeplerle çeşitli yaralanmalara neden olmaktadır. Ürünün zararlı etkilerine maruz kalanların korunması ve mağduriyetlerinin giderilmesi için, kozmetik üreticilerinin, satıcılarının ve uygulayıcılarının doğan zararlardan sorumlu olup olmadığının tespit edilmesi ve zararın tazmini için gereken şartların belirlenmesi gerekmektedir. Bu nedenle çalışmamızda öncelikle, kozmetik ürünlerin karakteristik özellikleri belirtilip kozmetiklerle benzerlik gösteren ilaç ve kozmosötik gibi ürünlerden farkları belirlenecektir. Daha sonra, Türk Borçlar Kanunu ve Tüketicinin Korunması Hakkında Kanundaki düzenlemeler çerçevesinde, kozmetik üreticisinin, satıcısının ve uygulayanın sorumluluğu, bu sorumlulukların niteliği ve şartları incelenecektir. Anahtar Kelimeler: Kozmetik ürün, kozmosötik ürün, ilaç, tüketici, hukuki sorumluluk.