Kültürel turizm bağlamında Bergama'nın değerlerinin irdelenmesi ve koruma yaklaşımı

Günümüzde, turizm çeşitli alanlarda meydana gelen değişimlerden etkilenmekte ve gelişmekte olan bir olgudur. Deniz-kıyı turizmine olanak sağlayan doğal güzelliklerin yanısıra; kültürel çekiciliğe sahip ve tarihi dokusu bulunan yerleşimler de turizm bağlamında avantajlı konumdadır. UNESCO Dünya Miras Listesi'nde yer alan, birçok özelliği ile eşsiz bir örnek olan Bergama, evrensel olarak kültürel çeşitliliği yansıtması ve tarihi dokusu bakımından önem taşımaktadır. Anadolu'nun çok katmanlı kentlerinden biri olarak, Helenistik Dönemden bu yana yerleşimin sürekliliği ile dikkat çeken Bergama, oldukça önemli antik eserleri bünyesinde barındırmaktadır. Selçuklu ve Osmanlılardan kalan han, hamam, cami, mescit, çeşme, eğitim ve idari yapı gibi anıtsal yapıların yanında, geleneksel konut dokusu ve somut olmayan kültürel mirası da Bergama'nın zengin tarihinin yansımasıdır. Bu denli geniş yelpazede tarihi geçmişi olan yerleşimde turizm potansiyelinin varlığı açıktır. Çalışmada, Bergama'nın zengin kültürel değerlerinin üst ölçekten irdelenerek, kültürel turizme kazandırılması bağlamında değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Araştırmanın amacı doğrultusunda, yerleşime yönelik haritalama ve belgeleme çalışmaları, halkın koruma ve turizme olan algısına yönelik anket ve sözlü görüşmeler yapılmıştır. Böylece, Bergama'nın kültürel değerleri ve yerel halkın konuya olan farkındalığı tespit edilmiştir. Uluslararası tüzükler incelenerek, Bergama kent ölçeği bağlamında turistlerin yerleşimi bütüncül olarak algılayabilmesi açısından tematik rotalar; tek yapı bağlamında ise yerleşimin kimliğinde çarpıcı yer tutan anıtsal bir yapının turizm ve koruma amaçlı değerlendirilmesi üzerine çalışmalar önerilmiştir. Tüm çalışmalar doğrultusunda değerlendirme yapılarak sonuca ulaşılmıştır.