Kulturübertragung und interkulturelle kommunikation in literarischen übersetzungen

Edebi çevirilerde çevirmenlerin karşılaştıkları zorlukların diğer çeviri türlerinde karşılaştıkları zorluklardan daha fazla olduğu çeviri kuramcıları tarafından kabul edilmektedir. Bu zorluklar çevirmenin amacı doğrultusunda verdiği çeviri kararlan neticesinde hafifletilebilir ve aşılabilir. Edebi çevirilerde çevirmen kararlan diğer çeviri türlerinde olduğundan daha önemlidir. Bu edebi eserlerin kendine özgü özelliklerinden kaynaklanmaktadır. Edebi eserlerde kaynak dilin ve dilin ait olduğu toplumun taşıdığı kültür öğeleri genellikle daha belirgindir. Kaynak dile ve kültüre ait bu özelliklerin çeviriye yansıyıp yansımayacağı çevirmenin. aldığı kararlar doğrultusunda belirlenir. Bu çalışmada hangi çevirmen kararlarının ve hangi çeviri metotlarının kültürlerarası iletişime ve kültür aktarımına katkıda bulunduğu saptanmaya çalışılacaktır. Bu çalışma üç bölümden oluşmaktadır. Birinci bölüm konuya ilişkin genel bir tarihçe niteliğindedir. Bu bölüm günümüzde kültürlerarası iletişime ve kültür aktarıma neden oldukları bilinen çeviri metotlarının fikir tohumlarının nasıl ve kimler tarafından atıldıklarını tespit etmek ve gelişimlerini izlemek amacıyla oluşturulmuştur. İkinci bölüm çalışmanın teorik çatısını oluşturmaktadır. Bu bölümde Alman çeviri kuramcıları Katharina ReiB ve Hans J. Vermeer'in beraberce geliştirdikleri "Einheitliche Translationstheorie" kuramı incelenmiş ve edebi çeviride kültürlerarası iletişim ve kültür aktarımı açısından yorumlanmaya çalışılmıştır. Üçüncü ve son bölüm çalışmanın teorik çatısından faydalanılarak yapılan bir uygulamayı sergilemektedir. Edebi çeviride kültürlerarası iletişim ve kültür aktarımı başlığım taşıyan bu bölümde Aziz Nesin' in "Surname" adlı eseri ve Almanca' ya yapılan çevirisi incelenmiştir. Yapılan bu uygulamalı çalışma doğrultusunda hangi çeviri metotlarının edebi çeviride kültürlerarası iletişime ve kültür aktarımına katkıda bulundukları ve hangi çeviri stratejilerinin kültür aktarımını engelleyici özellikler taşıdıklarını tespit etmeye çalışılmıştır.