Kur'ân-ı Kerim'in Türk atasözlerine tesiri (inanç esasları bağlamında)

Bir milleti oluşturan fertlerin ekserisinin ortak duygu, düşünce ve davranışlarının ahenklibütünlüğünü ?kültür? olarak tanımlayabiliriz. Bir toplumda insan eliyle yapılan her şeyi?kültür? kavramı içerisinde değerlendirebiliriz. Kültür, insan ürünü olduğu için dinamik vedeğişken bir yapıya sahiptir. İnsanların duygu, düşünce ve davranışlarını en çok etkileyen unsurise inançtır. Böyle olduğu için kültürü en çok etkileyen ve şekillendiren inanç ve inancakaynaklık eden dinî metinlerdir. Müslüman toplumlar özelinde söyleyecek olursak; onlarınkültürlerini en çok etkileyen unsurların başında, dinin ana kaynağı olan Kur'ân-ı Kerim'ingeldiğini söyleyebiliriz.Atasözleri, kültürü oluşturan unsurlardan birisidir. Onlar sadece kültürün bir parçası olmaklakalmayıp kültürün gelecek nesillere taşıyıcılığını da üstlenirler. Bir toplumun kültürünügeçmişten günümüze tanımanın en kestirme yollarından birisi atasözlerine bakmaktır. Çünküatasözlerinin kalıplaşıp toplum tarafından kabullenilmesi, yüzyılları almaktadır. Geçen süreiçerisinde onların her kelimesine adeta milletin karakteri sinmektedir.Atasözlerinin ilk söylenişlerini, meydana geliş sebeplerini bilememekteyiz. Ancak bu sebeplerhakkında akıl yürütebiliriz. Bu çalışmamızda atasözlerine ruh ve mana veren, oluşmalarındatesirli olduğunu düşündüğümüz kaynaklardan Kur'ân-ı Kerim'in, Türk atasözlerine tesiri'niinceledik. Bizi böyle bir çalışma yapmaya sevk eden sebep, ayet-i kerimelerle aynı veyayaklaşık manalara sahip atasözlerinin varlığıydı. Çalışmamızda, İslâm dinindeki inançkonularıyla ilgili Türk atasözlerini ve bazı ayetleri, aralarındaki mana bağlarına dikkat çekerekKur'ân'ın Türk atasözlerinin oluşmasında etkili olduğunu göstermeye çalıştık. Bunu yaparkeninanç konularıyla ilgili atasözlerini konu başlıklarına göre sınıflandırdık. Atasözünü kısaca izahettikten sonra ilgili olduğunu düşündüğümüz ayeti kısa bir tefsiriyle beraber verdik. Böyleceatasözüyle ayet arasındaki mana yakınlığına dikkat çektik.Çalışma neticesinde yüzlerce atasözünün ayetlerle aynı veya yaklaşık anlama geldiğini, bazıatasözlerinde geçen kelimelerin aynen Kur'ân'dan alındığını gördük. Bin yıldan uzun zamandırMüslüman olarak yaşayıp Kur'ân'la içli dışlı olan Türk milletinin atasözlerinin oluşmasındaKur'ân'nın çok tesirli olduğunu gördük.Anahtar Kelimeler: Kültür, Atasözü, Atasözlerinin Kaynağı, Kur'ân'nın Tesiri