Küresel belirsizliğin makroekonomik etkileri: Karşılaştırmalı bir analiz

Dünya ekonomilerinin iktisadi, sosyal ve politik anlamda daha yüksek bir küreselleşme düzeyine ulaşması, ülkeleri küresel ölçekte ortaya çıkan sorunlara daha duyarlı hale getirmektedir. Bu süreç, ülkelerin kendi iç dinamiklerinden kaynaklanan belirsizliklere ek olarak ortak küresel belirsizlik şoklarının yıkıcı etkilerine daha fazla maruz kalmalarına neden olmaktadır. Bu çalışmada küresel belirsizliğin makroekonomik etkileri araştırılmıştır. Çalışmada küresel belirsizliğin çıktı düzeyi, yatırım harcamaları, hanehalkı tüketim harcamaları, ihracat ve tüketici fiyatları endeksi olmak üzere beş temel makroekonomik değişken üzerindeki etkileri analiz edilmiştir. Kullanılan veri seti G7 ülkeleri, yükselen piyasa ekonomileri ve düşük gelirli ülkelere ait 1990-2019 dönemi yıllık verilerinden oluşmaktadır. Panel CS-ARDL modeli tahmin sonuçlarına göre küresel belirsizlik G7 ülkelerinde yatırım harcamaları ve ihracatı kısa dönemde negatif yönde etkilemektedir. Uzun dönemde ise anlamlı etkiler bulunamamıştır. Yükselen piyasa ekonomileri ve düşük gelirli ülkelerde ise küresel belirsizliğin çıktı düzeyi, yatırım harcamaları ve ihracat üzerinde uzun dönemli negatif etkileri bulunmaktadır. Tüketim ve fiyat düzeyi değişkenleri üzerinde ise tüm ülke grupları için elde edilen sonuçlar istatistiksel olarak anlamsızdır. Ampirik bulgular, küresel belirsizliğin makroekonomik etkilerinin üretim, yatırım ve ihracat kanalıyla ortaya çıktığını göstermektedir. Bununla beraber elde edilen sonuçlar, gelişme düzeyi yüksek ülkelerin küresel belirsizlik şoklarından daha az etkilendiğini göstermektedir.