Kurumsal yönetim anlayışının tarım kredi kooperatiflerinde uygulanabilirliliği

Tarım Kredi Kooperatifleri kooperatif örgütü olmakla birlikte, özellikleri itibariyle para, kredi, finans niteliklerine sahip olup, bu yapısından dolayı önemli derecede finansal riskleri bünyesinde barındırmaktadır. Türk Ticaret Kanununda işletme türleri içerisinde, yönetim kurulu oluşturma, Genel kurul toplantısı düzenleme zorunluluğu sadece kooperatif ve anonim şirketler için geçerlidir. Tarım Kredi Kooperatifleri ve Birliklerinde, mülkiyetin gerçek sahibi olan ortaklar yeterince organize olamamakta, kontrol süreçlerini gereğince kullanamamaktadır. Bu nedenle yöneticiler-çalışanlar ortaklar karşısında daha güçlü bir pozisyonda bulunmaktadır.Bu çalışma ile Tarım Kredi Kooperatifleri ve Birliklerinde, sistemin işleyiş sürecinin, hangi alanlarda kurumsal yönetim anlayışına uygun, hangi alanlarda uygun olmadığını tespit ederek, genel anlamda kurumsal yönetim anlayışına olan ihtiyacı, hem teorik hem de gerçekleştirilen alan araştırmasıyla belirleme amaçlanmaktadır. Ayrıca kurumsal yönetim anlayışının, Tarım Kredi Kooperatifleri ve Birliklerinde uygulanabilirliğini göstererek, Kooperatifler ve Tarım Kredi Kooperatifleri Kanununun, kurumsal yönetim anlayışı çerçevesinde yeniden düzenlenmesini sağlamak, bu sayede de daha etkili, verimli kooperatifçilik hizmetine ulaşılması hedeflenmektedir.Çalışmada; araştırma, tarama ve anket uygulaması tekniklerinden faydalanılmıştır. Çalışmanın kavramsal çerçevesinin belirlenmesinde yerli, yabancı yayınlardan, konu ile ilgili uzman görüşlerinden mümkün olabildiğince yararlanılmaya gayret sarf edilmiştir. Diğer yandan tüme varımcı bir tarz oluşturularak, belirlenen kavramsal çerçeve uygulamadaki gerçekleri betimleyen anket çalışmasıyla örtüştürülmüştür. Tezde araştırma evreni olarak Tarım Kredi Kooperatifleri ve Birlikleri, çalışma evreni ise Tarım Kredi Kooperatifleri ve Birliklerinin çalışanları seçilmiştir.Literatürden derlenen bilgiler ile yapılan alan araştırmasının sonucunda, Tarım Kredi Kooperatifleri ve Birliklerinde; kurumsal yönetim anlayışının yeteri kadar uygulanmadığını, mevcut ekonomik düzen ve rakip kuruluşların faaliyetleri nedeniyle, ekonomik varlığın sürdürebilmesi için kurumsal yönetim anlayışının temelini oluşturan adillik, şeffaflık, hesap verebilirlik, sorumluluk ilkelerinin yönetim-denetim sistemine monte edilmesi gerekliliğini ve katılımcıların bu yönde gösterdiği çok kuvvetli destekle, bu alanda bir düzenlemeye ihtiyaç olduğu ortaya çıkmıştır.Anahtar Kavramlar1. Kurumsal yönetim2. Kooperatif3. Tarım kredi kooperatifleri4. Finansal risk5. Denetim