Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetinde yaşayan tüketicilerin gıda güvenliği konusunda bilinç düzeylerinin belirlenmesi

Yaşayan tüm canlıların yaşamlarını sürdürebilmesi için en önemli unsur yeterli ve dengeli beslenmedir. İnsanların besin ihtiyaçlarını karşılayacak gıdaların gıda güvenliği kapsamı altında üretilmesi büyük önem taşımaktadır. Gıda güvenliği, bir gıdanın üretimin ilk aşamasından tüketiciye ulaşana kadar herhangi bir fiziksel, kimyasal ve mikrobiyolojik bulaşma, üreme gibi sağlık riski yaratabilecek tehlikelerin önlenmesi için alınan tedbirler bütünüdür. Gıda güvenliğinin sağlanması amacıyla oluşturulmuş mevzuat ve çeşitli yönetim sistemleri bulunmaktadır ancak bu sistemlerin oluşturulmasının yanında düzenli olarak bu konuda uzman kişiler tarafından denetimlerin de sağlanması gerekmektedir. Güvenli gıda üretmek amacıyla yapılan her türlü çalışma, bilinçli tüketicilere tereddüt etmeden sağlıklı beslenme hakkını sağlayacaktır. Bilinçli tüketici ürün alırken ürünü her yönüyle inceleyen ve kendisi için en uygun ürünü alan tüketicilerdir. Tüketicinin bilinç düzeyini cinsiyet, yaş, eğitim ve gelir durumu gibi çeşitli faktörler etkileyebilir. Bu çalışmada Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nde bulunan gıda tüketicilerinin gıda güvenliği konusunda bilinç düzeylerinin belirlenmesi amacıyla iki bölümden oluşan bir anket çalışması yapılmıştır. Anketin ilk bölümünde tüketicilerin sosyal özelliklerini belirlemeye yönelik sorular sorulurken ikinci bölümde ise gıda güvenliği bilinç düzeyini ölçmeye yönelik sorular sorulmuştur. Anket çalışması Lefkoşa'da yaşayan, 18-25 yaş gruplarında 50 erkek ve 50 kadın öğrenci, 26-35 yaş gruplarında 50 erkek ve 50 kadın, 36-45 yaş gruplarında 50 erkek ve 50 kadın ile 46-55 yaş gruplarında olan 50 erkek ve 50 kadın tüketiciyi kapsayacak şekilde toplam 400 kişi üzerinde gerçekleştirilmiştir. Yapılan bu çalışma gıda güvenliği konusunda KKTC'de yaşayan tüketicilerin gıda güvenliği bilinç düzeylerini ortaya koymuş ve ankete katılan tüketicilerin %37,00'sinin gıda güvenliği bilinç düzeylerinin yüksek olduğu tespit edilmiştir. Bireylerin sosyal özelliklerinin bilinç düzeyi üzerine etkisi incelendiğinde ise eğitim durumlarının gıda güvenliği konusunda bilinç düzeylerine etkisi olduğu sonucuna varılmıştır. Gıda güvenliği kavramının duyulmasında en çok internetin etkili olduğu görülmüş ve %89,00 oranla en fazla ISO 22000 Gıda Güvenliği Yönetim sisteminin duyulduğu tespit edilmiştir. Tüketicilerin bir gıdayı tercih etmesindeki en önemli faktör güvenilirlik olarak belirlenmiş, ambalajlı gıdaların alınmasında ise en fazla son kullanma tarihlerine dikkat ettikleri tespit edilmiştir. Gıda güvenliğinin sağlanmasında önemli bir etken olan çapraz bulaşmayı ise tüketicilerin %38,75'inin duyduğu belirlenmiştir.