Lise öğretmenlerinin ruh sağlığı okuryazarlığı ile ruhsal hastalığa yönelik inançları arasındaki ilişki ve etkileyen faktörler

Araştırmanın amacı öğretmenlerin ruh sağlığı okuryazarlığı ve ruhsal hastalığa yönelik inanç düzeyi arasındaki ilişkiyi incelemek ve ruh sağlığı okuryazarlığını etkileyen faktörleri belirlemektir. Araştırma kesitsel tipte, ilişki arayıcı anket çalışmasıdır. Bolu il merkezinde bulunan devlet liselerinde görev yapan 218 öğretmenin katılımıyla 06 Temmuz 2021- 28 Ocak 2022 tarihleri arasında gerçekleştirilmiştir. Verilerin toplanmasında Kişisel Bilgi Formu, Ruh Sağlığı Okuryazarlığı Ölçeği ve Ruhsal Hastalığa Yönelik İnançlar Ölçeği kullanılmıştır. Veriler Mann Whitney U, Kruskal Wallis Testi ve Spearman korelasyon analizi ile değerlendirilmiştir. Araştırmaya katılanların yaş ortalaması 40.44±7.55 (25-57) yıl olup, %56.9'u kadındır ve ortalama 16 yıldır öğretmen olarak çalıştırmaktadır. Ruh sağlığı alanında sadece %6.4'ü eğitim almıştır, %20.6'sının psikiyatrik tedavi deneyimi vardır, %78.0'i ruhsal hastalığı olan bireyle karşılaştığını belirtmiştir. Ruh sağlığı okuryazarlığı toplam puanın ortancası 91, ortalaması 92.16±9.06 (70- 121), ruhsal hastalığa yönelik inançlar toplam puanın ortancası 56.5, ortalaması 53.52±18.52 (3-105) olarak saptanmıştır. Evli, ekonomik durumu iyi olanların, ruh sağlığı eğitimi alanların ruh sağlığı okuryazarlığı sıra ortalaması puanının daha yüksek olduğu bulunmuştur (p<0.05). Öğretmenlerin yaşı (r=15; p<0.05) ve meslekte çalışma süresi (r=14; p<0.05) ile ruh sağlığı okuryazarlığının kendi kendine yardım / tedavi müdahaleleri hakkında bilgi alt boyutu arasında pozitif yönde çok zayıf ilişki saptanmıştır. Çocuk sayısı ile ruh sağlığı okuryazarlığının hastalıkları tanıyabilme (r=15; p<0.05) ve bilgiye nasıl ulaşacağına yönelik bilgi (r=16; p<0.05) alt boyutu arasında pozitif yönde çok zayıf ilişki tespit edilmiştir. Ruhsal hastalığa yönelik inançların utanma alt boyutu ile ruh sağlığı okuryazarlığının bilgiye nasıl ulaşılacağına yönelik bilgi sahibi olma (r=- .28; p<0.05) ve profesyonel yardıma ulaşabilmeye yönelik bilgi (r=-.15; p<0.05) alt boyutu arasında negatif yönde zayıf ilişki bulunmuştur.