Majör elektif nonkardiyak abdominal cerrahi sonrası akut renal hasar insidansı ve risk faktörleri: Prospektif gözlemsel çalışma

AMAÇ: Bu prospektif gözlemsel çalışmada elektif majör abdominal cerrahi sonrası hastanemiz akut renal hasar insidansını belirlemeyi ve buna neden olan risk faktörlerini saptamayı hedefledik. GEREÇ ve YÖNTEM: Etik kurul onayı ve hasta onamlarının alınmasından itibaren majör elektif abdominal cerrahi geçiren, 18 ve üzeri yaşta, ASA I-III arası, Haziran 2019- Kasım 2020 tarihleri arasında genel anestezi uygulanacak olan hastalar çalışmaya dahil edildi. Hastalar Grup AKI+ ve Grup AKI– olarak ikiye ayrıldı. Hastaların demografik verileri, preoperatif durumu ve laboratuar verileri, operasyonla ilişkili veriler ve postoperatif laboratuar ve takip verileri not edildi. Hastalar komplikasyonlar ve mortalite için operasyon tarihinden sonraki üç aylık süreçte takip edildi. BULGULAR: İstatiksel analize alınan 425 hastada hastanemiz elektif majör abdominal cerrahi sonrası AKI insidansı %12 (49/425) bulundu. Grup AKI+ hastalarında preoperatif olarak yaş, ASA sınıfı, fonksiyonel kapasite daha ileri ve hipertansiyon, DM, kronik böbrek yetmezliği varlığı, beta bloker kullanımı, batında assit varlığı, anemi varlığı daha sık bulundu. Buna karşılık sigara kullanımı AKI gelişmeyen hastalarda daha sık görüldü. İntraoperatif dönemde ise kolloid, kan ürünü ve vazopressör kullanımı AKI gelişen hastalarda daha sık kaydedilirken, intraoperatif kanama miktarının da daha fazla olduğu görüldü. İntraoperatif gözlenen en düşük ortalama arter basıncının 60 veya 50 mmHg altında olması AKI gelişen hastalarda daha sık bulundu. Postoperatif dönemde ise AKI gelişen hastalarda yoğun bakım takibi gereksinimi, kan ürünü, vazopressör ve diüretik kullanımı daha sık bulundu. Çok değişkenli analiz incelemesinde ise risk artışındaki önem sırasına göre postoperatif vazopressör kullanımı, intraoperatif gözlenen en düşük ortalama arter basıncının 50 mmHg altında olması, intraoperatif kolloid kullanımı ve vücut kitle indeksinin yüksek olması bağımsız risk faktörü olarak bulundu (sırasıyla OR=5,1, %95CI 1,352-18,904, p=0,016; OR=3,9, %95CI 1,319-11,555, p=0,014; OR=2,74, %95CI 1,111-6,757, p=0,029; OR=1,15, %95CI 1,069-1,239, p<0,001). AKI gelişen hastaların yoğun bakım ve hastane yatış sürelerinin daha uzun olduğu gözlenirken komplikasyon ve yeniden ameliyat sıklığının daha fazla olduğu görüldü. 30 ve 90 günlük mortalite AKI gelişen hastalarda daha sık bulundu. SONUÇ: Bu çalışmada postoperatif vazopressör kullanımının, intraoperatif gözlenen en düşük ortalama arter basıncının 50 mmHg altında olmasının, intraoperatif kolloid kullanımının ve vücut kitle indeksinin yüksek olmasının postoperatif AKI gelişimi açısından bağımsız risk faktörleri olduğu bulundu. Postoperatif AKI gelişiminin artan komplikasyonlar, hastane ve yoğun bakım yatış süresi, maliyet ve mortalite ile birlikte olduğu gözlemlendi. Bu nedenle postoperatif AKI insidansını azaltmak için risk faktörü olan hastalarda tetikleyici ajanlardan ve tüm hastalarda hipotansiyon ve kolloid kullanımından kaçınılmalıdır.