Mesleki performans kaygı düzeyi yüksek hemşirelik öğrencilerine klinik öncesi uygulanan bilişsel-davranışçı yönelimli simülasyon uygulamasının etkisinin incelenmesi

Bu çalışma, mesleki performans kaygı düzeyi yüksek hemşirelik öğrencilerine klinik uygulama öncesi uygulanan bilişsel davranışçı yönelimli simülasyon uygulamasının etkisinin incelenmesi amacıyla planlanmış, niceliksel ve niteliksel yöntemlerin birlikte kullanıldığı eylem araştırması deseninde yürütülmüştür. Araştırmanın farklı aşamalarında çalışma grubunu, Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Hemşirelik Bölümü'ne 2018-2019 eğitim öğretim yılı bahar döneminde kayıt yaptırmış hemşirelik dördüncü sınıf öğrencileri (n=121), 2019-2020 eğitim öğretim yılı güz döneminde kayıt yaptırmış hemşirelik birinci sınıf öğrencileri (n=140) ve müdahale grubu öğrencileri (n=9) oluşturmuştur. Nitel veri toplama yöntemi olarak bireysel gözlem, görüşme ve doküman/metin içeriği analizi; nicel veri toplama aracı olarak da Liebowitz Sosyal Kaygı Ölçeği (LSKÖ) ve Anksiyete Belirtileri Kontrol Listesi kullanılmıştır. Çalışmanın uygulaması hazırlık aşaması ve eylem araştırması sürecinden oluşmaktadır. Hazırlık aşaması simülasyon senaryosu oluşturma, veri toplama formlarının hazırlanması, eğitim ortamı ve teknik donanımın değerlendirilmesini içermektedir. Eylem araştırması süreci problemin ortaya konması, eylem planının uygulanması ve izleme bölümlerinden oluşmaktadır. Araştırmaya katılan hemşirelik birinci ve dördüncü sınıf öğrencilerinin yaş ortalaması sırasıyla 18.58±1.02 ve 22.24±1.03'dür. Çalışma grubuna ise yaş ortalaması 18.78±0.83 olan 7 kadın (%77.8), 2 (%22.2) erkek olmak üzere toplam 9 öğrenci katılmıştır. Hemşirelik birinci ve dördüncü sınıf öğrencilerinin LSKÖ toplam puanı ortalaması sırasıyla 86.75±19.90 ve 83.34±17.34'dür. Öğrencilerin mesleki performans kaygısı yaşama durumunun sınıf düzeyine bağlı olmadığı bulunmuştur (p2=1.110; p=0.292). Mesleki performans kaygı düzeyi yüksek olarak değerlendirilen hemşirelik birinci sınıf öğrencilerine (n=9) bilişsel davranışçı yönelimli simülasyon müdahalesi uygulanmıştır. Görüşmeler her bir birey için haftada bir kez 40-45 dakika, toplam 12 oturum olarak yapılmıştır. Bilişsel davranışçı yönelimli simülasyon müdahalesi sürecinde çalışma grubunun üç farklı zamanda LSKÖ'den elde edilen puanları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark olduğu (2 =16.22, p<0.05), LSKÖ puanlarının ön teste göre, son testte ve izleme testinde daha da düştüğü bulunmuştur. Bu sonuçlara göre, ilk kez uygulanan bilişsel davranışçı yönelimli simülasyon müdahalesinin mesleki performans kaygı düzeyinin azaltılmasında etkili ve kalıcı bir yöntem olduğu söylenebilir.