MikroRNA miR-124-3P'nin P60-katanin ifadesi üzerindeki olası regülasyonunun aydınlatılması

ATPaz ailesine ait olan katanin, mikrotübül kesici bir protein olup iki alt birimden oluşmuştur. Bu alt birimlerden biri P60-Katanin olup, KATNA1 geni tarafından sentezlenir. Diğer alt birim ise p80-katanindir ve KATNB1 geni tarafından sentezlenir. Yeniden organizasyona olanak sağlayan mikrotübül kesilmesi, mikrotübül kesici enzimin hücresel ihtiyaç doğrultusunda gerçekleştirdiği mekanizmalardan biridir. Bölünen hücrelerde mikrotübüllerin yeniden organizasyonu mitoz ile ilişkilendirilirken, bölünme özelliğini kaybeden nöronlarda akson ve dentrit gibi yapıların oluşumunda görev alır. Buna bağlı olarak nöronal dallanmada oldukça önemlidir. Katanin'in iki alt birimi de hücrede bir arada bulunmaktadırlar. Sahip olduğu ATPaz birimi sayesinde P60-Katanin mikrotübüllerin kesilmesinde görev alıyor iken, P60-Katanin'in regülasyonu ve sentrozomdaki yerleşimini sağlama ise P80-Katanin alt biriminin görevidir. Hücre içerisindeki son derece hayati görevlere sahip olan kataninin, bilinen regülatörleri yok denecek kadar azdır. MikroRNA'lar (miRNA), kodlama yapmayan bir grup küçük ribonükleotidlerdir. Aynı zamanda miRNA'ların post-transkripsiyon evresinde gen anlatımının düzenlenmesinde oldukça önemli görevleri olduğu bilinmektedir. MikroRNA'ların gen regülasyonundaki bu önemine rağmen, şu ana kadar kataninin regülasyonuyla deneysel olarak ilişkilendirilmiş bir tane bile miRNA bulunmamaktadır. Yapılan tez çalışması kapsamında, literatürde ilk defa, biyoinformatik analiz ile tespit edilen miR-124-3p'nin KATNA1 geninin ekspresyonuna etkileri araştırılmıştır. Bu tez çalışmasında, SH-SY5Y nöroblastoma hücrelerine pre-miR-124-3p mimikleyici ile birlikte pre-miR miRNA precursor negatif kontrol transfekte edilmiştir. Ardından, bu transfeksiyonun P60-Katanin ekspresyonuna etkilerini hem RNA hem de protein seviyesinde ölçmek amacıyla qRT –PCR ve western blotlama yöntemleri kullanılmıştır. Bu tez çalışmasının sonuçları, biyoinformatik analiz ile KATNA1 mRNA'sına bağlandığı görülen miR-124-3p'nin, KATNA1 geninin ekspresyonunun regülasyonunda rol alabileceğini in vitro olarak ilk kez göstermiştir. Tez çalışması kapsamında elde edilen veriler, P60-Katanin'in ekspresyonel regülasyonunun daha iyi anlaşılması adına literatüre önemli katkı sağlayacak ve aynı zamanda bu etkileşimin daha iyi incelenmesi adına yapılan araştırmalar için öncülük edecektir. Anahtar Kelimeler: miR-124-3p, mikrotubul, P60-Katanin, gen regülasyonu