Miyofasiyal ağrı sendromu tanılı olgularda ultrason ve laser tedavilerinin etkinliğinin klinik ve ultrasonografik olarak değerlendirilmesi

Amaç: Çalışmamızda, miyofasiyal aktif tetik noktaya uygulanan ultrason ve lazer tedavilerinin etkinliğinin klinik ve ultrasonografik değerlendirmeler ile objektif olarak gösterilmesi amaçlandı. Gereç ve Yöntem: Çalışmaya kronik boyun ağrısı ve üst trapez kasında aktif tetik noktası olan hastalar dahil edildi. Hastalar ardışık sıralı randomizasyon ile Ultrason, Lazer, Plasebo Ultrason, Plasebo Lazer ve Ultrason+Laser tedavilerinden oluşan 5 gruba ayrıldı. Çalışmaya alınan bütün hastalara üst trapez kasına yönelik germe egzersizlerinden oluşan ev programı verildi. Hastalar tedavi öncesi, tedavi sonrası 1.ay ve 3.ay olmak üzere 3 kez değerlendirildi. Klinik değerlendirmede; vizuel analog skala üzerinden ağrı derecesi, gonyometre ile servikal lateral fleksiyon açıklığı, kısa form-36 (SF-36)'nın fiziksel fonksiyon altgrup ölçeği, boyun dizabilite indeksi ve duygudurum profil ölçeğinin anksiyete altgrup parametresi kullanıldı. Ultrasonografi ile B-mode, Doppler ve elastografik değerlendirmede; tetik nokta boyut ve elastisite ölçümü, TIS (Doku görüntüleme skoru) ve BFS (Kan Akım Dalga Form Skoru) parametreleri kullanıldı. Bulgular: Ultrason tedavisinin hem klinik hem ultrasonografik (elastografi, Doppler, TIS) parametrelerde plaseboya kıyasla anlamlı iyileşme yaptığı saptandı. Lazer tedavisinin ise klinik parametrelerde plaseboya üstünlüğü saptanmazken, radyolojik parametrelerde özellikle 3.ayda ortaya çıkan plaseboya göre anlamlı iyileşme saptandı. Kombine tedavi ile klinik ve radyolojik parametrelerde hem erken hem de geç dönemde anlamlı iyileşme saptandı. Bununla beraber parametrelerin birçoğunda lazer tedavisine kıyasla anlamlı iyileşme saptanırken, ultrason tedavisine, tedavi sonrası 1.ay ağrı değerlendirmesi dışında üstünlük saptanmadı. Klinik ve radyolojik parametreler arasındaki korelasyonunun özellikle geç dönemde belirginleştiği, elastisite ve Doppler parametrelerinde tetik nokta boyutu ve TIS parametrelerine kıyasla daha anlamlı ve güçlü ilişki olduğu saptandı. Sonuç: Yüksek güçte ultrason tedavisi hem klinik hem de ultrasonografik parametrelerin birçoğunda iyileştirici yönde anlamlı düzeyde etkili bulundu. Kombine tedavideki olumlu etkide, yüksek güçte ultrasonun katkı payının daha fazla olduğu kanaatindeyiz. Tedavi maliyeti ve iş gücü göz önünde bulundurulduğunda, miyofasiyal ağrı sendromunda tek başına yüksek güçte ultrason tedavisi, kombine tedaviye bir alternatif olabilir. Miyofasiyal ağrı sendromunda dokudaki makrodeğişiklik-nodül ötesinde mikrodeğişiklikler-esneklik ve kanlanma daha değerlidir.