Mobilya endüstrisinde rekabet analizi: Düzce mobilya endüstrisine yönelik nitel bir araştırma

Bu araştırmanın temel amacı, Düzce ilinde bulunan mobilya endüstrisi işletme yöneticilerinin günümüz rekabet koşullarını nasıl algıladıkları ve yönetimin karşılaştığı mücadeleleri nasıl yorumladıklarını incelemektir. Bunun yanında işletme yöneticilerinin piyasa rekabet koşulları karşısındaki rekabetçi stratejileri, tutumları ve hamleleri değerlendirilmiştir. Araştırmada, mobilya endüstrisinde faaliyette bulunan imalat ve satış işletmelerinin rekabetini etkileyen faktörler M. Porter'ın beş güç modeli çerçevesinde incelenmiştir. Ayrıca endüstride işletmelerin rekabet koşullarını etkileyen diğer faktörler tespit edilerek Düzce ili mobilya endüstrisinin rekabet analizinin yapılması amaçlanmıştır. Araştırmanın kapsamını Düzce Sanayi ve Ticaret Odasına kayıtlı yaşam alanları mobilyaları faaliyeti ile endüstride yer alan 68 imalat ve satış işletmesi oluşturmaktadır. Bu işletmeler arasından Düzce mobilya endüstrisinde önemli yere sahip, araştırma sorularına yanıt vereceği düşünülen ve görüşme talebini kabul eden 15 işyeri sahibi ve yöneticisi araştırma kapsamına dâhil edilmiştir. Bu araştırmada yöneticilerin rekabet algıları ve piyasada verdikleri mücadeleler incelendiğinden konuya ilişkin kapsamlı veri elde edilmesi amacıyla nitel araştırma yöntemi tercih edilmiştir. Araştırmanın verileri, yüz yüze görüşme tekniğinin mobilya endüstrisi işletme yöneticilerine uygulanmasıyla elde edilmiştir. Araştırma dâhilinde elde edilen bulgular rekabeti etkilediği düşünülen kavramların içeriğinin belirlenmesi, belirlenen temalara ve kategorilere göre betimlenmesi yoluyla analiz edilmiştir. Araştırmada nitel araştırma yöntemlerinden hem içerik hem de betimsel analiz yöntemi kullanılmıştır. Araştırma sonucu olarak elde edilen bulgulara göre Düzce ilinde mobilya endüstrisinde rekabet yoğun olarak yaşanmaktadır. Bu yoğunluk, işletme sayısının fazla olmasından kaynaklanmaktadır. Yöneticiler yoğun rekabet ortamında mücadele verebilmek için işletmenin durumuna uygun olan politika ve stratejiler sergilemektedir. Bu politika ve stratejilerle rakiplerine karşı genel olarak üstünlük sağladıkları tespit edilmiştir. Endüstrideki işletmelerin piyasadaki en etkili rekabet araçları, tasarım ve ürün çeşitliliği, satış öncesi ve sonrası hizmet, kaliteli ürün, müşterilerle olan ilişkiler ve ar-ge çalışmaları olduğu ortaya çıkmıştır. M.Porter'ın beş güç modeli unsurlarına ilişkin değerlendirmelerin literatürle uyum sağladığı tespit edilmiştir. Ayrıca Düzce ili konumu itibariyle mobilya endüstrisinde önemli bir yere sahip olduğu görülmüştür. Anahtar Kelimeler: Rekabet teorisi, beş güç modeli, rekabet stratejisi, mobilya endüstrisi