Mogadişu (Somali)'de 18 yaş ve üzeri kadınlarda obezite prevalansı ve ilişkili faktörler (bilgi, algı, tutum ve davranışlar)

Obezite, Sahra Altı afrikası'nda ve Somali'de yeterli ölçüde ele alınmamış bir problemdir. Bu çalışma, Mogadişu'da erişkin kadınlarda obezite prevalansının ve obeziteyle bağlantılı bilgi, algı, tutum ve davranışların tahminine yönelik olarak tasarlanmış kesitsel tanımlayıcı bir çalışmadır. İl düzeyinde örneklem seçme ve çalışma zorlukları nedeniyle, çalışma örneklemini ilin dört büyük hastanesine, ziyaretçi, veya hastaya eşlik etme amacıyla gelen ve bu ankete cevap vermeyi gönüllü olarak kabul eden 18 yaş ve üzeri 370 sağlıklı kadın oluşturmuştur. Araştırmacı, araştırmaya katılma teklifini kabul eden kadınlarla yüz yüze görüşerek, bu çalışma için geliştirilmiş anketi uygulamıştır. Anket, sosyo demografik değişkenleri içerdiği gibi, fizik aktivite, gıda tüketim özellikleri, konuyla ilgili bilgi, algı, tutum ve davranışlar konularındaki soruları da içermiştir. Ağırlık, boy, bel ve kalça çevreleri araştırmacı tarafından ölçülmüştür. Veri SPSS Versiyon 16 yazılım programıyla analiz edilmiştir. Obezite ve normalden fazla kilolu (overweight) olma oranları, sırasıyla, %31,4 ve %25 olarak bulunmuştur. Beden kitle indeksi ile yaş arasında, yaşla prevalansın artışı biçiminde, anlamlı bir ilişki saptanmıştır. (p=0.001). En düşük obezite oranı 18-22 yaş grubuna (n=88) ait olup %4.5'dir, 23-27 yaş grubunda (n=11) bu oran % 19'a çıkmıştır. (18- 27) yaş grubunda (n=198), evli olanlarda obeziteye rastlama oranı bekar olanlara göre 5.5 kat daha fazla görülmüştür (P<0.001). Yine aynı 18-27 yaş grubunda, obezite oranı, eğitim düzeyi düşük olanlarda %21.5 iken diğerlerinde %6.8 bulunmuştur. Karbonhidratlar en yaygın tüketilen gıda grubu olup, Somali ekmeği olan Anjero 570 oranında her gün kullanılmaktadır. Et ve balık da günlük yaygın kullanılan gıdalar arasındadır. Katılımcıların en az %41.4'ü kola tipibir içecek tüketirken, %88.9'u her gün çay içmektedir. Çay içenlerin yarısından çoğu çayı aşırı şekerli kullanmaktadır. Katılımcıların %6.2'si halen tütün ürünü kullanırken % 8.6'sı khat kullanmaktadır. Obezite, Mogadişu'lu kadınlar için önemli bir halk sağlığı sorunu olup, yaş, eğitim durumu ve medeni durum (evlilik) önemli ilişkili değişkenler olarak ortaya çıkmıştır. Key words: Prevalans, Obezite, BMI, Somali'lierişkinkadınlar