Muğla ve Manisa illeri badem ağaçlarında böcek ve akar türleri, önemli zararlı türlerin popülasyon değişiminin ve mücadelesine yönelik bazı biyolojik özelliklerinin belirlenmesi

Bu çalışmada, Muğla ili Datça, Fethiye, Seydikemer ve Manisa ili Akhisar, Kula ilçelerinde badem üretim alanlarında bulunan böcek ve akar türlerinin belirlenmesi, ana zararlı türün popülasyon değişimi izlenerek mücadelesi için uygun zamanın saptanması ve önemli türlerin avcı ile parazitoitlerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Çalışma süresince tüm bahçelerde meyveler içinde Eurytoma amygdali Enderlein'nin larvaları görülmüştür. Ergin çıkışları nisan ayı başından itibaren başlamakta ve mayıs ayının son haftasına kadar sürmektedir. Ayrıca, Manisa İli Akhisar İlçesinde (Sarnıç) araziye yerleştirilen kafeslerdeki meyvelerden ve aynı bahçeden laboratuvara getirilen meyvelerden parazitoit tür Exeristes roborator (Fabricius, 1793) çıkışları saptanmıştır. E. roborator Badem içkurdunun parazitoiti olarak Dünya ve Türkiye için ilk kayıt niteliğindedir. Anthonomus spp. (Col.:Curculionidae)'nin larvalarının tomurcuk ve çiçekler içinde beslendiği tespit edilmiştir. Tam çiçeklenme döneminde ergin popülasyonunun düştüğü, larva popülasyonunun en üst seviyeye ulaştığı saptanmıştır. Datça ilçesinde Monosteira unicostata (Mulsant & Rey)'nın % 100'e kadar oranda zararlı olduğu belirlenmiştir. Zararlının popülasyonunun haziran ayı itibariyle artmaya başladığı ve ağustos ayı itibariyle en üst seviyeye ulaştığı görülmüştür. Ergin ve nimflerin badem ağacı yapraklarının alt yüzeyinde beslendiği saptanmıştır. Calomicrus syriacus (Weise)'un badem ağaçlarının tüm yapraklarını tüketerek beslendiği ve haziran ayında badem ağaçlarında görülmeye başlandığı tespit edilmiştir. Proje süresince, 7 böcek takımına bağlı 95 familyaya ait 312 adet cins/tür, 4 akar familyasına ait 6 adet cins/tür bulunmuştur. Çalışma sonucunda saptanan ve tanılaması yapılan türlerden Bostrichus capucinus (Linnaeus), Scobicia chevrieri (Villa & Villa), Cerambyx carinatus Kuster, Cerambyx welensii (Kuster), Prionus coriarius (Linnaeus), Clytra novempunctata Olivier, Orsodacne variabilis Baly, Crypturgus numidicus Ferrari, Lixus algirus (Linnaeus), Lixus (Compsolixus) ascanii (Linnaeus), Lixus incanescens Boheman, Lixus vilis (Rossi), Scolytus intricatus (Ratzeburg), Scolytus kirschii Skalitzky, Teratolytta dives (Brulle), Eolydus atripes (Pic), Typhlocyba rosae Jensen-Haarup, Zygina discolor (Horváth), Mustha spinosula (Lefèbvre), Arge cyanocrocea (Forster), Neognopharmia stevenaria (Boisduval), Yigoga flavina (Herrich-Schäffer), Iphiclides podalirius (Linnaeus), Pyralis farinalis Linnaeus'in badem alanlarında ağaçların yaprak, sürgün, dal veya gövde içinde beslendiği ilk defa bu çalışma sonucunda belirlenmiştir.