Necil Kazım Akses'in keman konçertosunun yapısal analizi ve keman çalış teknikleri açısından incelenmesi

Necil Kazım Akses 6 Mayıs 1908 tarihinde doğmuş, Prag ve Viyana'da kompozisyon eğitimi almıştır. Eğitimcilik ve yöneticilik yapmasının yanı sıra birçok öğrenci yetiştirmiş, 60'a yakın eser yazmıştır. Ankara'da 1999 yılında vefat etmiştir. Akses Türkiye Radyo Televizyon Kurumu'nun siparişi üzerine yazdığı keman konçertosunu 31 Aralık 1969'da Suna Kan'a ithaf etmiştir. Konçertonun yapısal analizi ile çalışma teknikleri konusu incelenmiş, müzikal analizi ve keman tekniği açısından önemli pasajlara yönelik çalışma yöntemleri ele alınmıştır. Akses'in bu eseri Türk Beşleri arasındaki yazılmış en uzun keman konçertosu olarak kabul edilir ve yaklaşık 44 dakika sürmektedir. Çalışma iki ana bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde Akses'in müzikal yaşam öyküsü, eğitim hayatı, besteciliği, başlıca eserleri ve keman konçertosu hakkında genel bilgiler yer almaktadır. İkinci bölümde, konçertonun tüm bölümlerinin orkestrasyon, tematik, kontrpuantal, poliritmik ve tınısal açılardan oldukça yoğun, içiçe geçmiş pekçok müzikal ögeye ve çok büyük bir form yapısına sahip olması nedeniyle eserin yapısal analizi çok fazla ayrıntıya girilmeden, sadce genel hatlarıyla incelenmiş olup, daha çok solist partisinde yer alan teknik zorlukların giderilmesine yönelik çalışma önerilerinin eserin icrasında nasıl etkili olabileceği konusuna odaklanılmıştır. Bu çalışmada genç müzisyenlere çağdaş Türk müziği dağarındaki keman konçertolarından ana hatlarıyla yapısal olarak incelenmiş bir örnek sunmak, solistlik yolunda ilerlemeyi hedefleyen kemancılara konçertoda icra açısından zor olduğu tespit edilen pasajların çalım rahatlığının ve eserin daha verimli çalışılmasının sağlanılmasına yönelik yöntemler öneren, teknik açıdan faydalı olabilecek fikirler üretmek amaçlanmıştır.