Öğretmen adaylarının depresyon düzeylerinin çeşitli değişkenler açısından incelenmesi

Bu araştırmanın temel amacı, öğretmen adaylarının depresyon düzeylerini Beck Depresyon Ölçeği (BDÖ) temelinde incelemek ve bu düzeylerin çeşitli demografik ve psikososyal değişkenlere göre anlamlı bir farklılık gösterip göstermediğini ortaya koymaktır. Öğretmenlik, yalnızca akademik bilgi aktarımını değil; aynı zamanda duygusal dayanıklılığı, stresle başa çıkabilme becerisini ve empatik iletişimi de gerektiren çok boyutlu bir meslektir. Bu nedenle öğretmen adaylarının psikolojik iyi oluş düzeylerinin mesleğe geçiş sürecinde değerlendirilmesi, hem bireysel hem de toplumsal açıdan önem taşımaktadır.Araştırma, 2023–2024 eğitim-öğretim yılı bahar döneminde Türkiye'deki bir devlet üniversitesinde öğrenim görmekte olan toplam 147 öğretmen adayı üzerinde yürütülmüştür. Katılımcılar; Okul Öncesi Öğretmenliği (n=70), İlköğretim Matematik Öğretmenliği (n=41) ve Sosyal Bilgiler Öğretmenliği (n=36) bölümlerinde öğrenim gören birinci ve dördüncü sınıf öğrencilerinden oluşmaktadır. Araştırmada veri toplama aracı olarak, bireylerin depresyon düzeylerini belirlemeye yönelik geliştirilmiş olan Beck Depresyon Ölçeği kullanılmıştır.Veriler, SPSS 25.0 programı aracılığıyla analiz edilmiş; parametrik olmayan veriler için Mann-Whitney U ve Kruskal-Wallis H testlerinden yararlanılmıştır. Değişkenler arasında; pandemi döneminde ekonomik zorluk yaşama, sosyal izolasyon durumu, sağlık sorunu yaşama, ailevi problem yaşama, uzaktan eğitim sürecinde aksaklık yaşama ve psikolojik stres düzeyi yer almıştır.Araştırmanın en dikkat çekici sonucu, öğretmen adaylarının depresyon düzeylerinin pandemi döneminde yaşadıkları psikolojik stres düzeylerine göre anlamlı olarak farklılaşmaktadır. Yüksek düzeyde stres yaşayan bireylerde depresyon belirtileri daha yoğun olarak gözlemlenmiştir. Diğer değişkenlerde istatistiksel olarak anlamlı farklar saptanmamış olsa da, özellikle ekonomik zorluk, sosyal izolasyon ve uzaktan eğitim deneyimleri gibi etmenlerde dikkat çekici eğilimler gözlemlenmiştir.Bu bulgular, öğretmen adaylarının yalnızca pedagojik değil, aynı zamanda duygusal ve psikolojik destekle de güçlendirilmesi gerektiğini ortaya koymaktadır. Araştırma, eğitim fakültelerinde ruh sağlığı temelli önleyici programlara ihtiyaç duyulduğunu göstermekte; gelecek araştırmalar için daha geniş örneklemler ve nitel yöntemlerle desteklenmiş çalışmalar önerilmektedir.