Öğretmen adaylarının dijital okuryazarlık düzeylerinin bazı değişkenler açısından incelenmesi

Bu araştırmanın amacı, öğretmen adaylarının dijital okuryazarlık düzeylerini çeşitli değişkenler açısından incelemektir. Araştırma, 2024-2025 eğitim-öğretim yılında Fırat Üniversitesi Eğitim Fakültesi bünyesinde gerçekleştirilmiş olup, ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Çalışma grubunu, Fen Bilgisi, Matematik, Sınıf, Okul Öncesi ve İngilizce Öğretmenliği programlarında öğrenim gören 1., 2., 3. ve 4. sınıf düzeyindeki toplam 686 öğretmen adayı oluşturmaktadır. Veri toplama aracı olarak Dijital Okuryazarlık Ölçeği kullanılmış ve elde edilen veriler SPSS 25 programı aracılığıyla analiz edilmiştir. Araştırmada ANOVA, bağımsız örneklemler t-testi, Kruskal-Wallis H Testi ve Mann-Whitney U Testi istatistiksel analiz yöntemleri olarak tercih edilmiştir. Araştırma sonuçlarına göre, İngilizce öğretmen adaylarının dijital okuryazarlık düzeylerinin sınıf ve okul öncesi öğretmen adaylarına kıyasla anlamlı düzeyde yüksek olduğu belirlenmiştir (p < .05). Benzer şekilde, Fen Bilgisi öğretmen adaylarının dijital okuryazarlık düzeyleri de Sınıf ve Okul Öncesi öğretmen adaylarına göre anlamlı biçimde daha yüksektir (p < .05). Ancak, Fen Bilgisi öğretmen adaylarının dijital okuryazarlık puanları sınıf düzeyine (χ²(3) = 6.441, p > .05) ve cinsiyet değişkenine (U = 552.5, p > .05) göre anlamlı bir farklılık göstermemektedir. Matematik öğretmen adaylarının puanları da sınıf düzeyine (F(3, 163) = 0.600, p > .05) ve cinsiyete göre (U = 1832.5, p > .05) anlamlı farklılık göstermemiştir. Öte yandan, Sınıf Öğretmeni adaylarının dijital okuryazarlık düzeyleri sınıf düzeyine göre farklılık göstermektedir (F(3, 165) = 2.942, p < .05); özellikle 4. sınıf düzeyindeki öğretmen adaylarının puanlarının 1. sınıf düzeyindekilere kıyasla anlamlı derecede yüksek olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca, Sınıf Öğretmeni adaylarının dijital okuryazarlık düzeyleri cinsiyete göre de farklılık göstermektedir (t(167) = 2.309, p < .05). Okul Öncesi öğretmen adaylarının dijital okuryazarlık düzeyleri ise sınıf düzeyi (F(3, 117)= 0.529, p > .05) ve cinsiyet (t(119) = 0.146, p > .05) değişkenleri açısından anlamlı bir farklılık göstermemektedir. İngilizce öğretmen adayları açısından değerlendirildiğinde ise, sınıf düzeyine göre anlamlı bir fark olduğu (F(3, 163) = 3.627, p < .05) ve 4. sınıf öğretmen adaylarının 2. sınıf öğretmen adaylarına göre daha yüksek puan aldığı görülmektedir. Aynı zamanda cinsiyet değişkenine göre de anlamlı bir farklılık saptanmıştır (t(165) = 4.062, p < .05). Elde edilen bulgular doğrultusunda öğretmen adaylarının dijital okuryazarlık becerilerinin geliştirilmesi amacıyla öğretmen yetiştirme programlarının güncellenmesi önerilmektedir. Programlarda teknolojik yeterliliklere dayalı, uygulamaya dönük ve güncel içeriklere yer verilmesi; öğretmen adaylarının dijital çağın gerekliliklerine uygun nitelikte yetiştirilmelerine katkı sağlayacaktır. Bu sayede, geleceğin öğretmenleri teknolojiyi eğitim süreçlerinde etkin ve yenilikçi biçimde kullanabilecek donanıma sahip olacaktır. Anahtar Kelimeler: Dijital okuryazarlık, Öğretmen Adayları