Öğretmen görüşlerine göre sosyal bilgiler öğretiminde fotoğraf kullanımı

Sosyal Bilgiler ağırlıklı olarak tarih, coğrafya ve vatandaşlık bilgisi gibi pek çok bilim dalını kapsayan disiplinler arası bir alandır. Sosyal Bilgiler öğretimi ile birey, toplumların geçmişi, çevresinde meydana gelen coğrafi olayları ve toplumsal yaşamdaki kuralları öğrenebilir. Çocuğun Sosyal Bilgiler dersini öğrendiği yaş aralığı, somut işlemler veya soyut işlemlere geçiş döneminde olduğu için, dersin etkin öğretilmesinde öğretmen, görsel materyallerden yaygın bir biçimde yararlanması gerekir. Sosyal Bilgiler öğretiminde kullanılan görsel materyallerden biri de fotoğraftır. Fotoğraf, gerçekliği olduğu gibi kâğıt ortamına aktaran bir görsel materyal olarak ifade edilebilir. Dolayısıyla fotoğraf, derslerde anlatılan konuların öğrenciler tarafından ilgi çekici olmasında, somutlaştırılmasında ve öğrenmenin kalıcılığının arttırılmasında etkin rolünün olduğu söylenebilir. Araştırmanın amacı, Sosyal Bilgiler öğretmenlerinin Sosyal Bilgiler öğretiminde fotoğraf materyalinin kullanımına ilişkin görüşlerini ortaya koymaktır. Bu amaçla öğretmenlerin görüşlerini ortaya koymak için, ilgili literatürden ve alan uzmanlarının görüşlerinden yararlanılarak özgün görüşme formu soruları hazırlanmıştır. Araştırmanın örneklemini, 2014-2015 eğitim öğretim yılında Malatya ilinde görev yapan 50 Sosyal Bilgiler öğretmeni oluşturmaktadır. Araştırmanın modelini nitel araştırma yaklaşımına dayalı yarı yapılandırılmış görüşme yöntemiyle gerçekleştirilmiştir. Toplanan veriler, içerik analizi yöntemiyle temalar oluşturularak analiz edilmiştir. Araştırma sonucunda; Sosyal Bilgiler derslerinde fotoğraf materyali kullanımının öğrenci başarısında, öğrencinin derse katılımında, öğrenmenin kalıcılığında ve dersleri somutlaştırmada etkin bir rolünün olduğu saptanmıştır. Diğer taraftan görsel eğitim aracı olarak fotoğrafın öğrencinin yaşına, konu amacına ve hedef davranışlara, öğrencinin dikkatini çekmeye uygun olması ve öğrencinin zihninde bulanıklığa yer vermemesi gerektiği tespit edilmiştir. Son olarak Sosyal Bilgiler dersinde kullanılan fotoğraf materyalinin öğrencilerin derse karşı olan ilgilerini, fotoğraf okuma, anlama ve yorumlama becerilerini geliştirdikleri ulaşılan diğer sonuçlardır.