Okul çağı çocuklarında astım risk faktörlerinin değerlendirilmesi

Dr. Ali Fuat SERPEN, Okul Çağı Çocuklarında Astım Risk Faktörlerinin Belirlenmesi, Abant İzzet Baysal Üniversitesi Tıp Fakültesi, Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı, Uzmanlık Tezi, Bolu, Mayıs 2015 Giriş: En sık kronik hastalıklardan biri olan astımın sıklığı giderek artmakta olup önemli bir halk sağlığı problemidir. Bu nedenle astımı ortaya çıkaran ve alevlendiren risk faktörleri üzerinde çalışmalar halen devam etmektedir. Biz çalışmamızda okul çağı çocuklarında astım risk faktörlerini saptamayı amaçladık. Gereç ve Yöntem: Çok merkezli olarak yapılan bu çalışmaya, Abant İzzet Baysal Üniversitesi Tıp Fakültesi, İnönü Üniversitesi Tıp Fakültesi ve Zeynep Kamil Kadın ve Çocuk Hastalıkları EAH Allerji ve İmmünoloji Kliniklerinde en az bir yıldır astım tanısı ile takip edilmekte olan 7 yaş ve üstü astımlı hastalar ve benzer yaştaki kontrol grubu rastgele dahil edilmiştir. Hastalar ve kontrol grubunun prenatal sigara ve NSAİİ maruziyeti, doğum öyküsü ve postnatal allerjen ve çevresel irritan maruzüyeti, yaşam koşulları ve ailede allerjik hastalık öyküsüne ait bilgiler hazırlanan anket formu (Ek-1) aracılığıyla hastane kayıtları ve ebeveynlerden elde edilmiştir. İki grup atopi varlığı açısından deri prik testi sonuçları ile karşılaştırılmıştır. Bulgular: Çalışmaya toplam 371 astımlı ve 300 sağlıklı kontrol dahil edildi. Astımlı ve kontrol grubunun yaş ortalamaları benzer olup sırasıyla 9.8±3.1 ve 9.9±2.5 yıl idi. Erkek oranı astımlı grupta anlamlı derecede yüksekti (p=0.040). Muhtemel prenatal risk faktörleri arasında parasetamol kullanımı astımlı grupta anlamlı derecede yüksekti (p=0.021). Bunun yanı sıra C/S ile doğum oranı (p=0.003), ilk bir yılda sigara maruziyeti (p<0.001), kentsel yaşam oranı (p<0.001), bireysel egzema varlığı (p=0.001), alerjik duyarlanma (p<0.001) ve ailede alerjik hastalık öyküsü (p<0.001) kontrol grubuna göre anlamlı derecede yüksek iken; ilk bir yılda evde yaşayan kişi sayısı ve D vitamin kullanım süresi kontrol grubuna göre düşüktü (p<0.001). Sonuç: Sonuç olarak, çalışmamızda astım için risk faktörlerini değerlendirdiğimizde; gebelik süresinde gereksiz antipiretik (parasetamol) kullanmamanın, tıbbi endikasyon olmadıkça sezeryandan kaçınılmasının, evde sigara maruziyetinin önlenmesinin ve ilk bir yılda D vitaminin desteğinin düzenli olarak sürdürülmesinin şu an için önlenebilir risk faktörleri olduğu söylenebilir. Anahtar Kelimeler: Astım, astım risk faktörleri, D vitamini, epidemiyoloji, hijyen hipotezi, parasetamol, pasif sigara maruziyeti