Okul öncesi düzeydeki otizmli öğrencilere iletişim becerilerinin fırsat öğretimi süreci ile yardımcı personel tarafından öğretiminin etkililiği

Bu araştırmanın amacı, otizm spektrum bozukluğu olan okul öncesi düzeydeki öğrencilere işlevsel iletişim becerilerinin öğretiminde fırsat öğretiminin yardımcı personel aracılığıyla kullanılmasının etkililiğini belirlemektir. Bunun yanı sıra bu çalışmada öğrencilerin öğrendikleri işlevsel iletişim becerilerini farklı ortam, kişi ve materyallere genelleyip genellemedikleri, öğretilen becerileri öğretim tamamlandıktan sonra da sergileyip sergilemedikleri ve yapılan çalışmaya yönelik öğretmen ve ailelerin görüş ve önerilerine de yer verilmiştir. Bu araştırmaya İstanbul ilinde bulunan bir rehabilitasyon merkezine devam eden ve otizm spektrum bozukluğu olan okul öncesi düzeyde biri kız, üçü erkek dört öğrenci katılmıştır. Hedef öğrencilerden biri yedek olarak belirlenmiştir. Bu çalışmada üç tane okul öncesi düzeydeki otizm spektrum bozukluğu olan öğrencinin her birine üç farklı yardımcı personel aracılığıyla üçer tane fiilden oluşan işlevsel sözcük grupları; (1) al, ver, aç, (2) çek, gel, tut, (3) çıkar, bırak, getir öğretilmiştir. Bu araştırmada yöntem olarak tek denekli araştırma modellerinden yoklama denemeli beceriler arası çoklu yoklama modeli kullanılmıştır. Araştırma bulguları; yardımcı personel aracılığıyla fırsat öğretimi kullanılarak işlevsel iletişim becerilerinin okul öncesi düzeydeki otizm spektrum bozukluğu olan çocuklara öğretildiğini ve çocukların bu işlevsel becerileri gerçekleştirme becerilerinin uygulama sona erdikten sonra da korunduğunu ve farklı ortam, kişi ve materyallere genellenebildiğini göstermiştir. Araştırmada öğretmen ve annelerle yapılan görüşmelerden elde edilen sonuçlar ise, fırsat öğretimi sürecine yönelik öğretmen ve annelerin görüşlerinin olumlu yönde olduğunu gösterir niteliktedir.