Okul öncesi fen eğitimi alanındaki lisansüstü tez çalışmalarının sistematik literatür incelemesi

Bu çalışmanın amacı, okul öncesi fen eğitimi alanında yazılmış olan tezleri sistematik literatür çalışmasına göre incelemektir. Bu amaçla araştırmaya dahil edilen çalışmaların genel özellikleri, konu dağılımı, araştırma yöntemi, veri toplama yöntemi ve veri toplama analizi gibi konu başlıkları incelenmiştir. Araştırmada sistematik literatür inceleme yöntemi kullanılmıştır. Bu yöntem ile YÖK Tez veri tabanından elde edilen 8 doktora, 57 yüksek lisans tezi olmak üzere toplamda 65 tez araştırmaya dahil edilmiştir. Verilerin analizinde "Tez inceleme formu" kullanılmış, elde edilen veriler içerik analizi ile kategorileştirilerek nitel veriler istatistiki tekniklerle (frekans, yüzde) sayısallaştırılıp tablolara aktarılmıştır. Yapılan inceleme sonucunda, genel bilgiler bakımından en fazla: yıl olarak 2018 yılında, dil türünde Türkçe dilinde, yayım türü olarak yüksek lisans, cinsiyet olarak kadınlarda, üniversite bazında Gazi Üniversitesinde, enstitü olarak eğitim bilimleri enstitüsünde, ana bilim dalı bakımından ise ilköğretim anabilim dalı olarak çalışmaların yapıldığı belirlenmiştir. Konu dağılımı olarak en fazla Fen Bilimlerine yönelik algı ve tutum başlığında çalışıldığı gözlemlenmiştir. Çalışma gruplarına ilişkin olarak en fazla: okul öncesi öğretmenleri ile çalışıldığı, öğretmen adaylarından oluşan çalışma grubunun sınıf düzeyi incelendiğinde 2. ve 4. sınıf öğretmen adaylarıyla çalışıldığı, öğrencilerden oluşan çalışma grubunun yaş dağılımına bakıldığında 5-6 yaş aralığıyla çalışıldığı belirlenmiştir. Grupların yer aldığı okul türüne bakıldığında en fazla: devlet okulu, şehirlerdeki istatistiğine bakıldığında İstanbul ilinde, örneklem sayısına bakıldığında <100 aralığının tercih edildiği görülmüştür. Çalışmaların yöntemine ilişkin olarak büyük bir çoğunluğun rapor edilmediği, tezlerde kullanılan modellerde ise tarama modelinin kullanıldığı tespit edilmiştir. Çalışmaların veri toplama araçlarında ilgi, tutum, kişilik, yetenek vb. testlerin en fazla tercih edildiği, veri toplama araçlarındaki madde sayısının çoğunlukla 11-20 madde aralığında tercih edildiği belirlenmiştir. Çalışmalarda veri analiz yöntemlerine bakıldığında en fazla nicel veri analiz yöntemi, nicel betimsel analiz yöntemlerinden ise; frekans, yüzde, çizelge tekniklerinin kullanıldığı tespit edilmiştir.