Oleik asit ile oluşturulan akut akciğer hasarı modelinde likopenin etkileri

Bu çalışma, deneysel olarak oleik asit ile oluşturulan akciğer hasarında oksidan-antioksidan sistemlerdeki değişiklikler ile antioksidan özelliği bilinen likopen uygulanmasının bu sistemler üzerine etkileri ve akciğer hasarı oluşumunda koruyucu etkisinin araştırılması amacı ile yapılmıştır.Çalışmaya 28 adet Wistar cinsi dişi rat (140-160 g) alındı. Kontrol grubuna (n=7) standart rat yemi verildi ve serum fizyolojik+ etanol (9:1) infüzyonu uygulandı. Oleik asit (OA) grubuna (n=7), OA (100 mg/kg) tek doz intravenöz olarak uygulandı. Mısır yağı+OA grubuna (n=7), 5 hafta mısır yağı (1 ml/gün) gavajla verildi ve 5. haftanın sonunda OA (100 mg/kg) uygulandı. Likopen+OA grubuna (n=7), 5 hafta likopen (20 mg/kg/gün) mısır yağı içinde gavajla verildi ve 5. haftanın sonunda OA (100 mg/kg) uygulandı. OA verildikten 4 saat sonra kan ve akciğer doku örnekleri alındı. Serum ve doku malondialdehit (MDA), süperoksit dismutaz (SOD), glutatyon peroksidaz (GSH-Px) ve doku katalaz (CAT) enzim aktivite düzeyleri ölçüldü.Kontrole göre OA ile mısır yağı+OA gruplarında artmış olan serum ve akciğer doku MDA düzeyi, likopen+OA grubunda kontrol değeri düzeyinde idi (p<0.05). Serum ve doku SOD ve GSH-Px enzim aktivitesi ile doku katalaz aktivitesinde OA ve mısır yağı+OA gruplarında kontrole yakın değerler veya hafif artışlar görülürken, likopen+OA grubunda diğer gruplara göre belirgin artış mevcuttu (p<0.05). Histopatolojik olarak OA ve mısır yağı+OA gruplarında akciğer hasarı oluşurken, likopen+OA grubunda daha az akciğer hasarı vardı.Sonuç olarak, akut akciğer hasarında likopenin oksidan-antioksidan sistemlerdeki dengeyi antioksidanlar lehine artırması nedeni ile diyette likopen alımının artırılması akciğer hasarını önlemede faydalı olabilir.Anahtar kelimeler: Akut akciğer hasarı, likopen, antioksidan, oleik asit