Oligoartiküler jüvenil idiopatik artrit ve pediatrik üveit hastalarında anti-DFS70 otoantikorunun anlamı

Giriş ve Amaç: Jüvenil idiopatik artrit çocukluk çağında en sık görülen romatolojik hastalık olup, aynı zamanda çocukluk çağındaki sık görülen kronik hastalıklardan biridir. En sık görülen alt tipi ise oligoartiküler tip olup tüm JİA'lı vakaların %50'sini oluşturur. JİA otoimmün kökenli olduğu için bu hastalarda tanı ve izlemde de önem arz eden bazı otoantikorlar saptanır. Bu otoantikorlar sıklıkla hücre çekirdeğine yönelik olup anti nükleer antikor (ANA) olarak adlandırılır. ANA indirekt immün floresan (IIF) testinde pozitif bulunan hastalarda hangi spesifik antijene karşı otoantikor geliştiğini belirlemede en sık kullanılan yöntem ekstrakte edilebilir nükleer antijenlerin (ENA) saptandığı blot yöntemidir. Anti-DFS70, ANA IIF yönteminde sık görülen paternler arasındadır. Anti-DFS70 otoantikoru ile yapılan az sayıdaki çalışmada, bu antikor pozitifliğinin sağlıklı popülasyonda daha sık görüldüğü saptanmıştır. Pediatrik grupta yapılan bir çalışmada ise anti-DFS70'in üveitle bir ilişkisi olabileceği söylenmiştir. Çalışmamızda Anti-DFS70 otoantikorunun sağlıklı bireylerde, oligoartiküler JİA hastalarında ve pediatrik idiopatik üveit hastalarında görülme sıklığı belirlenerek bölgemizdeki hasta popülasyonunun demografik, klinik ve laboratuvar özellikleri ortaya konulmaya çalışıldı. Gereç ve Yöntem: Çalışmamız Uluslararası Romatoloji Birliği (ILAR) kriterlerine göre tanı almış oligoartiküler JİA'lı hastalar, idiopatik üveit hastaları ve kronik hastalığı olmayan sağlıklı grup arasında yürütülen kesitsel bir çalışmadır. Ekim 2018 ile Eylül 2019 tarihleri arasında Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Romatoloji polikliniğine başvuran olgular çalışmaya dahil edilerek, kan örnekleri alındı ve hasta veri formları dolduruldu. ANA pozitifliği ve anti-DFS70 otoantikor pozitifliği ile üveit varlığı, JİA varlığı, eklem tutulum sayısı, üveit tanısı alana kadar geçen süre, biyolojik ajan kullanımı, sistemik steroid kullanımı ve alerjik hastalık varlığı gibi veriler arasında analizler yapıldı. Bulgular: Çalışma grubu dörde ayrılmış olup oligoartiküler JİA (grup 1), oligoartiküler JİA ve üveit (grup 2), idiopatik üveit (grup 3) ve romatolojik hastalığı bulunmayan kontrol grubundan xi (grup 4) oluşuyordu. Grubun yaş ortalaması 9,73±4,39 yıldı. Çalışmaya dahil edilen kişilerin 86'sı (%78,2) ANA pozitif, 24'ü (%21,8) ANA negatifti. Çalışmaya dahil edilen kişilerin 35'i (%31,8) anti-DFS70 pozitif, 75'i (%68,2) anti-DFS70 negatifti. Çalışmamızın temel amacını oluşturan üveit ile anti-DFS70 pozitifliği arasında yapılan değerlendirmede anti-DFS70 pozitifliği üveit için risk faktörü oluşturmuyordu (p>0,05), aksine üveit olmayan kişilerde daha yüksek oranda pozitifti. Benzer şekilde ANA pozitifliği de üveit için bir risk faktörü olarak karşımıza çıkmadı (p>0,05). Alerjik hastalık üzerine yapılan değerlendirmede hem ANA pozitifliği (p<0,05) hem de anti-DFS70 pozitifliğinin (p<0,01) alerjik hastalık riskini artırdığı görüldü. Sonuçlar: Çalışmamızda üveit ile anti-DFS70 arasındaki ilişki incelendi ve anti-DFS70 pozitifliğinin üveit gelişimine neden olmadığı, bir risk faktörü olarak kabul edilemeyeceği belirlendi. Bu nedenle üveitin JİA'da önemli bir komplikasyon olabileceği göz önüne alınırsa, oligoartiküler JİA hastalarında anti-DFS70 pozitifliği saptandığında göz muayene sıklığının daha uzun aralıklarla yapılabileceği düşünülebilir. Ayrıca çalışmamızda anti-DFS70 pozitifliği olan grupta alerjik hastalık sıklığı da daha yüksek olarak bulunmuştur. Bu da ileride yapılacak çalışmalar için önemli bir bulgu olmuştur.