Onkoloji hastalarına uygulanan farklı tıbbi tedavi yöntemlerinin beslenme durumu ve kaygı düzeyi üzerine etkisi

Bu çalışma yeni tanı almış onkoloji hastalarına uygulanan tedavi yöntemlerinin beslenme durumları ile kaygı düzeylerine etkisinin belirlenmesi amacıyla yapılmıştır. Çalışma, 01 Temmuz 2014 ile 01 Ekim 2014 tarihler arasında Ankara Söğütözü Bayındır Hastanesi Onkoloji bölümüne ayaktan başvuran ve doktor tarafından yeni tanı alan 20 yaş ve üzeri 26 erkek, 24 kadın olmak üzere toplam 50 onkoloji hastası ile gerçekleştirilmiştir. Hasta dosyalarından ve hastaların takibinden elde edilen veriler (hastaların demografik özellikleri ve hastalığına ilişkin bilgileri, antropometrik ölçümleri, biyokimyasal parametreleri) hastaların tedavi sürecinde anket formuna kaydedilmiştir. Hastaların antropometrik ölçümleri ve bazı biyokimyasal parametreleri hasta dosyalarından alınmış, tedavi başında ve tedavi sonunda Patient-generated subjective global assessment (PG-SGA) ve 3 günlük besin tüketim kaydı yöntemleri ile hastaların beslenme durumu belirlenmiştir. Hastaların kaygı düzeylerini belirlemek için Beck Depresyon Ölçeği doktor tarafından tedavi başında ve sonunda uygulanmıştır. Çalışmaya katılan hastaların yaş ortalaması 58±13.50 yıldır. Hastaların % 38.0'ı meme kanseri, % 12.0'ı akciğer kanseri, % 10.0'u kolon kanseri, % 8.0'i pankreas kanseri, % 8.0'i mide kanseri, %2.0'si karaciğer kanseri, % 6.0'sı mesane kanseri, % 8.0'itestis kanseri, % 4.0'ü larenks kanseri, % 2.0'si özefagus kanseri, % 2.0'si prostat kanseri tanısı almıştır. Hastaların % 48.0'inde kanserli hücrelerin bulundukları doku dışında doğrudan başka bir bölgeye metastazı bulunmaktadır. Hastaların % 22.0'si 1.evre, % 30.0'u 2.evre, % 16.0'sı 3.evre, % 32.0'si 4.evrededir ve % 64.0'ü operasyon geçirmiştir. Hastalara % 24.0'ü kemoterapi, % 12.0'si kemoterapi+radyoterapi % 42.0'si cerrahi+kemoterapi, % 22.0'si cerrahi+kemoterapi+radyoterapi tedavi yöntemi uygulanmıştır. Çalışmanın başlangıcında ve sonunda hastaların Beden Kütle İndeksi (BKİ) ortalaması sırasıyla 27.11±4.86 kg/m2 ve 26.61±4.91 kg/m2 olarak belirlenmiştir. Tedavi başlangıcında hastaların % 18.0'i, tedavi sonunda hastaların %24.0'ü iştahlarının kötü olduğunu ifade etmiştir. Komplikasyonlar arasında en sık görülen abdominal gaz (% 44.0), konstipasyon (% 36.0) ve iştah azalmasıdır (%30.0). Beck depresyon ölçeğine göre tedavi başlangıcında kadın hastaların %4.2'si, erkek hastaların % 3.8'i ciddi depresyonda iken; tedavi sonunda kadın hastaların % 8.3'ü, erkek hastaların % 15.4'ü ciddi depresyondadır. Tedavi başlangıcından sonuna kadar olan süreçte cinsiyete göre bu değişim istatistiksel olarak önemli bulunmuştur (p<0.05). PG-SGA değerlendirmesine göre tedavi başlangıcında kadın hastaların % 54.2'si, erkek hastaların % 69.2'si diyetisyen müdahalesi gerektirir iken; tedavi sonunda kadın hastaların % 50.0'si, erkek hastaların % 61.5'i diyetisyen müdahalesi gerektirir olarak bulunmuştur. Tedavi başlangıcından sonuna kadar süreçte cinsiyetler arası bu değişim istatistiksel olarak önemli bulunmamıştır (p>0.05). Kadın hastaların kanser tedavisine başlamadan önce 3 günlük enerji tüketim ortalaması 1127±326.52 kkal iken, tedaviye başladıktan sonra 1104±293.30 kkal olarak belirlenmiştir.Erkek hastaların ise kanser tedavisine başlamadan önce 3 günlük enerji tüketim ortalaması 1343±569.3 kkal iken, tedaviye başladıktan sonra 1166±495.9 kkal olarak belirlenmiş ve aradaki fark istatistiksel olarak önemli bulunmuştur (p<0.05). Anahtar kelimeler: Kanser, beslenme, Beck Depresyon Ölçeği, malnutrisyon