Optimal ürün karması belirlemede faaliyete dayalı maliyet sistemi ve kısıtlar teorisi uygulaması

Optimal ürün karması belirleme, firma kârlılığın arttırılmasında oldukça büyükönem taşımaktadır ancak geleneksel yöntemler optimal ürün karmasıbelirlemede yetersiz kalmaktadır. Bu amaçla yeni geliştirilen teknikler daha kârlısonuçlar sağlayabilmektedir. Kısıtlar teorisi geleneksel yöntemlerden değişkenmaliyet sistemine benzemekte ancak tek değişken gider olarak hammaddemaliyetini dikkate almaktadır. Bu şekilde belirlenen süreç katkısı (throughput)değeriyle alınan ürün karması kararları daha kârlı sonuçlar sağlayabilmektedir.Ayrıca geleneksel yöntemlere göre daha doğru ürün maliyeti belirlemeyisağlayan faaliyete dayalı maliyet sistemine göre kaynak kullanımlarının dikkatealınmasıyla kârlı sonuçlar sağlayan ürün karmaları belirlenebilmektedir. Ancakoptimal ürün karması belirlemede kısıtlar teorisi ve faaliyete dayalı maliyetsisteminin birlikte kullanılmasıyla daha yüksek kârlar elde edilebilmektedir. Buçalışmada firmaların kârlılıklarını arttırabilmek için ürün karması kararlarınınönemini vurgulayarak, doğru ürün karması kararları alabilmede gelenekselyöntemler yerine, kısıtlar teorisi ve faaliyete dayalı maliyet sistemientegrasyonunun önemini ortaya koymak amaçlanmıştır. Bu çerçevede birimalat işletmesinde tanımlayıcı ve keşifsel olay çalışmaları olmak üzere iki türolay çalışması yapılmıştır. Tanımlayıcı olay çalışması ile firmanın mevcut üretimve maliyet sistemi ortaya konulmuş, keşifsel olay çalışması ile de kısıtlar teorisive faaliyete dayalı maliyet sisteminin birlikte kullanılmasıyla belirlenecek ürünkarmasının firma kârlılığını ne ölçüde etkilediği ortaya konulmuştur.Anahtar Kelimeler: Faaliyete Dayalı Maliyet Sistemi, Kısıtlar Teorisi, OptimalÜrün Karması.